Z czego wynika problem
Problem dotyczy przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, które weszły w życie 1 stycznia 2025 r. Wówczas pojawiły się nowe definicje budynku i budowli. W załączniku nr 4 do ustawy zamieszczono katalog obiektów, które dla celów podatkowych są budowlami. Mowa jest w nim m.in. o obiektach kontenerowych trwale związanych z gruntem. Chodzi więc, zgodnie z nową ustawową definicją, o takie związanie z gruntem, które zapewnia „obiektowi stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym niezależnym od działania człowieka, mogącym zniszczyć, spowodować przemieszczenie lub przesunięcie się obiektu na inne miejsce” (art. 1a ust. 1 pkt 2c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych).
Od początku Ministerstwo Finansów, również w uzasadnieniu do projektu zmian, twierdziło, że tzw. kontenery mobilne nie będą opodatkowane. Problem jednak w tym, że nie wszystkie organy gminne (one wydają interpretacje w sprawie podatku od nieruchomości) uważają, że kontenery mobilne są nieopodatkowane.
Rozbieżne interpretacje indywidualne
Niekorzystną interpretację wydał 6 lutego 2025 r. prezydent Rzeszowa (nr FN-310.1.2025).
Dotyczy ona kontenerów biurowych, sanitarnych oraz magazynowych, wykorzystywanych przez firmę zajmującą się robotami budowlano-montażowymi. Nie mają one fundamentów, są tylko posadowione na betonowych bloczkach bądź na kostce. Natomiast po zakończeniu jednej budowy są przewożone na kolejny plac budowy, ewentualnie do zakładu spółki.
Prezydent Rzeszowa stwierdził, że są one trwale związane z gruntem, a więc to budowla opodatkowana podatkiem od nieruchomości. Organ wyjaśnił, że kontenery nie są stawiane bezpośrednio na gruncie tylko dlatego, że mogłoby to nie wystarczyć dla zachowania ich stabilności. Dlatego są stawiane na kostkach lub betonowych bloczkach, które – według prezydenta – są elementami połączenia z gruntem i zgodnie z ustawową definicją zapewniają „stabilność oraz możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym niezależnym od działania człowieka, mogącym zniszczyć lub spowodować przemieszczenie lub przesunięcie się obiektu budowlanego na inne miejsce”.
Innego zdania, w podobnym stanie faktycznym, był prezydent Gliwic, który wydał korzystną interpretację indywidualną z 13 sierpnia 2025 r. (PO.310.2.2025). Stwierdził on, że samo posadowienie obiektu na gruncie lub utwardzonym terenie bez przykręcenia, zakotwienia itp., którego masa lub konstrukcja powoduje jego stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, nie może być uznane za trwałe związanie z gruntem.
Trwale związany z gruntem
Tak też uważa minister finansów i gospodarki w interpretacji ogólnej. Wyjaśnił, że aby obiekt był trwale związany z gruntem w rozumieniu przepisów obowiązujących od 1 stycznia 2025 r., musi być połączony z nim fizycznie, tj. zespolony, przymocowany do niego, zakotwiczony w nim przez zastosowanie odpowiednich technik budowlanych. Polega to np. na przymocowaniu za pomocą kotew gruntowych, śrub gruntowych, bloczków betonowych z mocowaniami chemicznymi, tj. przy użyciu żywic chemicznych.
- Przez połączenie obiektu budowlanego z gruntem należy rozumieć zatem wykonanie pewnych czynności w celu ich połączenia – stwierdził minister. Dodał, że zastosowany sposób nie może być jakikolwiek, przypadkowy i dowolny.
„W rozumieniu definicji zawartej w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych nie są trwale związane z gruntem obiekty jedynie posadowione na podłożu przymocowanym do gruntu (np. na ławie fundamentowej, wylewce betonowej) i nieprzymocowane do tego podłoża w żaden sposób, ze względu na brak elementu połączenia tych obiektów z gruntem” - czytamy w interpretacji ogólnej.
Wskazano w niej też, że cechy trwałego związania z gruntem nie spełniają także obiekty osadzone na niezintegrowanych z gruntem (np. za pomocą kotew stalowych), kostce brukowej lub betonowych bloczkach czy płycie betonowej. Przesłanki trwałego związania z gruntem w rozumieniu ustawowej definicji brak jest również w przypadku obiektów, którym stabilność i odporność na czynniki zewnętrzne zapewnia wyłącznie ich masa lub konstrukcja, a brak jest fizycznego połączenia tych obiektów z gruntem.
Kontenery mobilne
Minister odniósł się też bezpośrednio do opodatkowania kontenerów takich jak: pojemniki transportowe służące do przechowywania i transportu różnorodnych towarów np. drogą morską i kolejową, jak również kontenerów: biurowych, sanitarnych, portierni, szatni itp. Wyjaśnił, że z uwagi na to, iż w większości przypadków nie są połączone z gruntem fizycznie, czyli nie są przymocowane do gruntu przez zastosowanie określonych technik budowlanych, nie są trwale związane z gruntem. W konsekwencji nie stanowią one budowli wskazanych w poz. 10 załącznika nr 4 ustawy i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie jej art. 1a ust. 1 pkt 2 lit. a.
Inaczej będzie – według MFiG – jeżeli np. ze względu na właściwości fizyczne gruntu, na jakim kontener został posadowiony, lub z uwagi na jego rozmiar, zostanie on zakotwiony w gruncie lub przymocowany do podłoża połączonego z gruntem w sposób zapewniający mu stabilność i odporność na czynniki zewnętrzne. Wówczas spełniona zostanie przesłanka trwałego związania z gruntem, a kontener będzie stanowić budowlę i podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Interpretacja ogólna ministra finansów i gospodarki z 2 stycznia 2026 r. w sprawie rozumienia przesłanki trwałego związania z gruntem w przypadku obiektów kontenerowych, w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2025 r. nr DPL2.8401.6.2025