Obecnie organy podatkowe dopuszczają możliwość stosowania zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania sprzedaży przy wykorzystaniu kasy rejestrującej w odniesieniu do dostawy wysyłkowej, za którą płatność jest dokonywana:

● przelewem bankowym,

● za pośrednictwem systemów przekazywania płatności (np. PAYU, PAYPAL) oraz

● za pobraniem.

Warunkiem jest posiadanie dokumentacji, z której jednoznacznie wynika, jakiej dostawy dotyczyła płatność i kto był odbiorcą przesyłki.

Kwestionowana jest natomiast możliwość zwolnienia, gdy płatność jest realizowana kartą płatniczą (kredytową lub debetową). Organy traktują ją jak płatność gotówkową. Wskazują, że zapłata kartą płatniczą powoduje bezpośredni wpływ środków pieniężnych na konto podatnika, co uniemożliwia zwolnienie. Tak stwierdził np. dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacjach: z 10 lipca 2015 r. (IPPP2/4512-321/15-5/RR) oraz z 8 maja 2015 r. (IPPP2/4512-121/15-2/IZ).

Brakuje natomiast merytorycznego rozstrzygnięcia sądów administracyjnych, czy płatność kartą płatniczą to płatność gotówką w kontekście stosowania kas rejestrujących. W niedawnym wyroku z 11 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt III SA/Wa 2262/15) uchylił się od odpowiedzi na to pytanie. W ustnym uzasadnieniu motywów sąd wskazał jedynie, że organ musi wskazać argumenty, na podstawie których wywodzi pogląd, iż płatność kartą stanowi zapłatę gotówką, Tym bardziej że we wcześniejszych interpretacjach prezentował odmienne, korzystne dla podatników stanowisko (wyrok został opisany w artykule „Konieczne spójne zdanie w kwestii kas rejestrujących”, DGP nr 204/2016).

Konsekwencje praktyczne

Wszystko to wywołuje niepewność u podatników, którzy prowadzą sklepy wysyłkowe (internetowe) i większość ich odbiorców stanowią osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej. Jeżeli okazałoby się, że podatnicy ci są zobowiązani do stosowania kasy fiskalnej, a dotychczas nie ujmowali w kasie dostaw wysyłkowych opłaconych kartą płatniczą, mogą ponieść negatywne konsekwencje. Sankcją za naruszenie obowiązku ewidencjonowania sprzedaży w kasie jest konieczność zapłaty dodatkowego zobowiązania podatkowego (30 proc. kwoty podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług). Przedsiębiorcy ryzykują też odpowiedzialnością karnoskarbową.

Stanowisko organów, mimo iż dotyczy płatności kartą przy dostawie wysyłkowej, może mieć również szersze znaczenie, np. w kontekście nowelizacji ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i fizycznych oraz ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. W wyniku zmian tych ustaw kosztem podatkowym będzie mógł być jedynie wydatek, za który dokonana została płatność za pośrednictwem rachunku bankowego podatnika, jeżeli wartość transakcji przekracza 15 000 zł. Tym samym, jeżeli przedsiębiorca dokona płatności kartą płatniczą na rzecz innego przedsiębiorcy, wartość transakcji przekroczy 15 000 zł i zastosowanie znajdą poglądy organów, iż płatność kartą jest traktowana jak gotówka, może się okazać, iż taki wydatek nie będzie stanowił kosztu uzyskania przychodu. Taki wniosek może się nasuwać, jeżeli organy, analogicznie jak przy dostawie wysyłkowej, zaprezentują swoje stanowisko w kwestii zapłaty kartą.

Argumenty przeciw

Niezależnie od tego, w którą stronę zostanie rozstrzygnięty spór dotyczący płatności kartą w przypadku sprzedaży wysyłkowej i ujęcia na kasie rejestrującej, stanowisko organów podatkowych nie znajduje oparcia w przepisach obowiązującego prawa i powinno być wyeliminowane z obrotu. Transakcje kartami płatniczymi wymienione zostały w art. 63 ust. 3 pkt 4 prawa bankowego jako jedna z form rozliczeń bezgotówkowych dokonywanych za pośrednictwem banku. Ponadto na gruncie art. 3 ust. 1 ustawy o usługach płatniczych płatność kartą płatniczą stanowi usługę płatniczą należącą do tej samej kategorii co przelew bankowy, tj. usługę polegającą na wykonywaniu transakcji płatniczych, w tym transferu środków pieniężnych na rachunek płatniczy u dostawcy użytkownika lub u innego dostawcy.

Istota płatności kartą płatniczą polega na powiązaniu rachunku bankowego podatnika z rachunkiem bankowym nabywcy. W ramach transakcji dochodzi do przelewu środków pieniężnych poprzez:

● obciążenie rachunku bankowego konsumenta, a następnie

● uznanie rachunku bankowego sprzedawcy – podatnika.

Jednocześnie każda płatność kartą pozostawia ślad w systemie bankowym. Tak więc istnieje możliwość ustalenia po jej dokonaniu, od kogo pochodziła wpłata i kiedy występuje konieczność zapłaty VAT. Spełniony zostaje podstawowy cel stosowania kasy rejestrującej, tj. możliwość weryfikacji wielkości obrotu na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej.

Należy mieć nadzieję, że sądy uwzględnią te argumenty i potwierdzą także na gruncie prawa podatkowego, że płatność kartą płatniczą to płatność za pośrednictwem rachunku bankowego oraz że karta to nie gotówka.