Nowelizacja ustawy o VAT, której projekt został już przyjęty przez rząd, ma wejść w życie częściowo od 1 stycznia 2013 r., a częściowo od połowy przyszłego roku. Prace parlamentarne mogą sprawić, że ten pierwszy termin się przesunie. Jednak jeśli chodzi o fakturowanie, znaczna część nowych, zdecydowanie odmiennych od obecnych, regulacji będzie obowiązywać od początku przyszłego roku – na mocy rozporządzeń ministra finansów dotyczących faktur i e-faktur (gotowe są ich projekty). Czasu na przygotowanie się do zmian zostało więc niewiele.

– Tym razem będziemy mieli do czynienia z gruntowną zmianą obowiązującego systemu podatkowego, spowodowaną m.in. dostosowaniem krajowych przepisów do wymogów Unii Europejskiej – ocenia Katarzyna Kaganiec, dyrektor działu zarządzania produktami Sage.

Zmiany w przepisach i programach

Wszystkie zmiany w przepisach oznaczają konieczność dostosowania systemów finansowo-księgowych używanych przez podatników. Na dodatek aplikacje muszą uwzględniać zarówno stare, jak i nowe zasady fakturowania, ponieważ np. korektę faktury z listopada 2012 r. trzeba będzie wystawić zgodnie z zasadami obowiązującymi w momencie wystawienia faktury pierwotnej.

Ernest Frankowski, doradca podatkowy i dyrektor w Deloitte, wyjaśnia, że do zasadniczych zmian dotyczących fakturowania należy zaliczyć m.in. zrównanie fakturowania papierowego i e-fakturowania czy wprowadzenie kontroli biznesowych oraz wiarygodnej ścieżki audytu. W tym przypadku zmiany nastąpią już 1 stycznia 2013 r. na mocy rozporządzenia ministra finansów.

Ewelina Dumania, menedżer w dziale prawno-podatkowym PwC, zwraca uwagę, że z modyfikacją zasad dotyczących fakturowania wiąże się propozycja zawarta w projekcie ustawy, a dotycząca powstania obowiązku podatkowego.

Zgodnie z obecnymi przepisami obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi. Po zmianach te dwa zdarzenia – powstanie obowiązku podatkowego i moment wystawienia faktury – zostaną rozdzielone. Obowiązek podatkowy powstanie z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usług, a fakturę trzeba będzie wystawić nie później niż 15. dnia od zakończenia miesiąca, w którym dokonano dostawy lub wykonano usługę. Ministerstwo Finansów w uzasadnieniu projektu zaznacza, że to uprości dokumentowanie transakcji. Nie będzie bowiem przeszkód, aby podatnik na jednej fakturze uwzględnił wszystkie transakcje z kontrahentem dokonane w ciągu miesiąca kalendarzowego.

Oznacza to, że podatnicy, którzy będą chcieli wydłużyć termin wystawiania faktur lub wystawiać faktury zbiorcze, będą musieli pozmieniać terminy w systemie finansowo-księgowym. Przykładowo w sytuacji gdy towar zostanie wydany 30 października, a faktura będzie wystawiona 2 listopada, podatek trzeba będzie wykazać w deklaracji za październik, a nie jak dziś – za listopad.