Przedsiębiorca przez cztery miesiące nie wpłacał należnego VAT.

– Czy mogę poprosić urząd skarbowy o umorzenie tego długu – pyta pan Wojciech z Tczewa.

Przepisy Ordynacji podatkowej jako jedną z form ulg w spłacie zobowiązań podatkowych przewidują m.in. umorzenie całości lub części zaległości podatkowych. Maciej Grela, doradca podatkowy w kancelarii Gide Loyrette Nouel, podkreśla, że umorzenie takie obejmuje automatycznie również odsetki za zwłokę w zakresie umorzonej części.

– Oznacza to, że właściwy dla podatnika urząd skarbowy jest uprawniony do umarzania zaległości podatkowych także z tytułu VAT – stwierdza Maciej Grela.

Ekspert dodaje, że umorzenie jest dokonywane przede wszystkim na wniosek podatnika, a w pewnych okolicznościach z urzędu przez sam organ.

– Przesłanką zastosowania tego rodzaju preferencji na wniosek podatnika jest wykazanie, że w danym przypadku przyznanie ulgi jest uzasadnione występowaniem przynajmniej jednej z dwóch następujących przesłanek – ważnego interesu lub interesu publicznego – podpowiada Maciej Grela.

Pojęcia te – jak zauważa nasz rozmówca – są nieprecyzyjne, a ich interpretacja ma charakter uznaniowy, co sprawia, że kwestia umorzenia pozostaje w znacznej mierze w gestii urzędu. Jako typowe okoliczności wypełniające zasadniczo treść przesłanki ważnego interesu podatnika można wskazać np. odniesienie znacznych szkód materialnych na skutek klęski żywiołowej, ciężką i przewlekłą chorobę podatnika uniemożliwiającą realizowanie zobowiązań podatkowych itp.

– W praktyce postępowania w analizowanych sprawach to podatnika obciąża wykazanie we wniosku istnienia tego rodzaju okoliczności – sugeruje Maciej Grela.

Według eksperta urząd skarbowy nie ma możliwości umorzenia zobowiązania podatkowego w zakresie VAT, zanim nie stanie się ono zaległością. Tego rodzaju uprawnienie do zaniechania poboru podatku w całości lub w części (tj. określonego podatku za pewien okres dla określonej grupy podatników) przysługuje ministrowi finansów i jest realizowane w drodze rozporządzenia. Zaniechanie poboru ma zatem charakter aktu generalnego.

Podstawa prawna

Art. 67a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).