MAGDALENA MAJKOWSKA

Jak postąpić w sytuacji, gdy okaże się, że faktura została wystawiona dla niewłaściwego podmiotu lub dotyczy sprzedaży, która nie miała miejsca?

PIOTR MICHALSKI*

Taka sytuacja skutkuje często nieprzyjęciem faktury przez odbiorcę. W doktrynie podkreśla się, że faktura wprowadzona do obiegu prawnego może być skorygowana jedynie fakturą korygującą.

Czy zwrot wystawcy oryginału faktury oznacza, że została ona już wprowadzona do obiegu prawnego?

Moim zdaniem nie. Jeśli wystawca posiada oryginał faktury, to nie została ona wprowadzona do obiegu prawnego. Odbiorca faktury jej nie przyjął, zatem nie zarejestrował jej w księgach ani nie mógł (skutecznie) wprowadzić jej do rejestru podatku naliczonego. Taką fakturę można zatem unieważnić poprzez przekreślenie oryginału i umieszczenie wyjaśnienia, z jakiego powodu doszło do anulowania. ETS w orzeczeniu w sprawie C-454/98 stwierdził, że jeżeli wystawca faktury całkowicie usunął możliwość uszczuplenia należności podatkowych, może wyeliminować taką fakturę z obrotu prawnego.

Czy w takiej sytuacji zawsze można anulować fakturę?

Takie postępowanie jest możliwe wtedy, gdy anulowanie faktury następuje przed sporządzeniem deklaracji VAT za okres, w którym fakturę wystawiono. Sporządzenie deklaracji VAT na podstawie rejestru VAT zawierającego taką fakturę jest również wprowadzeniem jej do obiegu prawnego. W takim przypadku pozostaje wystawienie faktury korygującej i przekonanie kontrahenta, aby przyjął fakturę korygującą wraz z oryginałem faktury pierwotnej i potwierdził odbiór korekty.

Co zrobić w razie braku potwierdzenia odbioru faktury korygującej?

Podatnikom, którzy nie posiadają takiego potwierdzenia, a chcą obniżyć podatek należny, pozostaje spór sądowy. WSA w wyroku z 30 września 2009 r. (sygn. akt III SA/Wa 742/2009) stwierdził, że art. 29 ust. 4a ustawy o VAT, uzależniający prawo do odliczenia VAT od otrzymania potwierdzenia odbioru faktury korygującej, jest niezgodny z przepisami Dyrektywy 2006/112/WE, a w szczególności z zasadą neutralności i zasadą proporcjonalności VAT.

* Piotr Michalski

doradca podatkowy w firmie Polaudit