Rozmowa z Jarosławem F. Miką, doradcą podatkowym, partnerem w Taxonity

WSA w Białymstoku wydał dwa wyroki (sygn. akt I SA/Bk 217/11 i I SA/Bk 158/11), odnosząc się do rozliczeń pomiędzy podmiotami powiązanymi. Istotą postępowania był zarzut stosowania do podmiotu powiązanego nierynkowej struktury ceny oraz wydłużonego terminu płatności. Co te wyroki oznaczają w praktyce?

Organy podatkowe niejednokrotnie zarzucają podatnikom stosowanie w transakcjach sprzedaży do podmiotu powiązanego nierynkowej struktury ceny.

Omawiane wyroki zwrócą baczniejszą uwagę urzędników skarbowych na kontrole w zakresie stosowanych przez podatników struktur cen. Kontroli poddane będą poszczególne elementy ceny, tj. cena surowca, koszt robocizny, koszt transportu, koszty nowych technologii itp. Istotny zatem będzie nie tylko poziom marży na sprzedaży, ale również wewnętrzna struktura kosztowa sprzedawanych towarów i usług.

Jakie konsekwencje dla podatnika ma stosowanie wydłużonych terminów płatności?

Zgodnie z wyrokami niedopuszczalne jest wydłużanie terminów zapłaty udzielanych kupującemu ponad rynkowe zwyczaje. W szczególności w sytuacji, kiedy sprzedający musi się wesprzeć kredytem bankowym. Takie praktyki są traktowane przez organy skarbowe jako tzw. ukryte finansowanie.

Zgodnie z mechanizmem tzw. ukrytego finansowania strona sprzedająca, która zezwala kupującemu na znacznie późniejszy termin zapłaty niż aktualne terminy rynkowe, powinna uzyskać wynagrodzenie w postaci odsetek, które jest opodatkowane.

O czym zapominają przedsiębiorcy w zakresie transfer pricingu?

Najczęściej przedsiębiorcy nie sporządzają na czas podatkowych dokumentacji cen transferowych. Dodatkowo wypełniając corocznie deklaracje CIT-8, zaznaczają, że nie ciąży na nich obowiązek sporządzenia dokumentacji cen transferowych, pomimo zidentyfikowanych powiązań osobowych lub kapitałowych i przekroczenia limitów obrotów.

Nie ujawniają więc powiązań, które stanowią podstawę do dokonywania dodatkowych obowiązków informacyjnych. Konsekwencją takich zachowań może być wszczęcie postępowania na podstawie kodeksu karnego skarbowego.

Czy przedsiębiorca, w kontekście wyroków WSA, może dodatkowo stworzyć dokument, który potwierdza rynkowość transakcji?

Przedsiębiorca, który stosuje transfer pricing, powinien posiadać dodatkową dokumentację. Jednym z dokumentów jest analiza porównawcza (benchmark study).

Trzeba pamiętać, że przy transakcjach związanych z zakupem usług lub świadczeń niematerialnych formalna dokumentacja opracowana na potrzeby cen transferowych może być niewystarczająca. Organy podatkowe żądają przedstawienia szczegółowych dowodów świadczenia usług, dokumentujących nie tylko ich wykonanie, lecz też korzyści biznesowe.

Sporządzenie benchmark study, z którego wynika rynkowość transakcji (np. rynkowy poziom zyskowności), zabezpiecza podatnika przed zarzutem stosowania nierynkowych warunków. W konsekwencji dokument taki może chronić przed doszacowaniem dodatkowego przychodu.

Warto zatem pamiętać o przygotowywaniu analizy porównawczej do dokonywanych transakcji, w szczególności dla transakcji niematerialnych typu licencje, usługi zarządcze, usługi IT, usługi marketingowe oraz dla transakcji materialnych.