Resort finansów zawiera coraz więcej umów o wymianie informacji podatkowych z jurysdykcjami uznawanymi za raje podatkowe, w tym z Guernsey, Brytyjskimi Wyspami Dziewiczymi, Anguilą, Kajmanami, Montserrat, Turks & Caicos, Jersey, wyspą Man. Większość z nich dotyczy opodatkowania dochodów z oszczędności, lecz zawiera klauzule umożliwiające częściową wymianę informacji. Najnowsze umowy, np. z wyspą Man z 2011 r., dotyczą wprost wymiany informacji w sprawach podatkowych.

– Podpisane protokoły do umów ze Szwajcarią, Maltą i Cyprem, a także zakończenie negocjacji i spodziewane podpisanie protokołu do umowy z Luksemburgiem wpisują się w harmonogram pożądanego przez MF zamykania możliwości międzynarodowego planowania podatkowego dla polskich podatników – ocenia dr Janusz Fiszer, partner w PwC i docent UW.

Dodaje, że nowe protokoły w pewnym stopniu ograniczą katalog dostępnych i popularnych struktur optymalizacyjnych, lecz nie zamkną dróg dla bardziej zaawansowanej optymalizacji podatkowej.

Skutek dla spółek

Mariusz Machciński, doradca podatkowy, partner w Stone & Feather Tax Advisory, uważa, że założenie MF jest takie, aby wyeliminować z umów te przepisy, które pozwalają na optymalizację podatkową przepływów między spółkami i ich właścicielami. W tym sensie zmiany głównie dotyczą właścicieli spółek osób fizycznych. Spółki kapitałowe korzystają z alternatywnego wobec umów systemu przyjętego na poziomie Unii, który zakłada neutralność przepływów finansowych między spółkami grupowymi z dywidend, odsetek, należności licencyjnych (z zastrzeżeniem wynegocjowanych przez Polskę okresów przejściowych) czy neutralność operacji restrukturyzacyjnych.

Rezygnacja z klauzul

Sztandarowym sukcesem ministerstwa na tym polu jest zmiana umowy z Cyprem. Z umowy tej wyeliminowano tzw. klauzulę tax sparing, która pozwala na zaliczenie w Polsce na poczet podatku dochodowego hipotetycznego podatku cypryjskiego i zmniejsza podatek od dywidendy z 19 proc. do 9 proc. oraz bezpodatkowe wypłaty z Cypru do Polski wynagrodzeń dyrektorów.

– Nowe rozwiązania zmniejszają atrakcyjność w planowaniu podatkowym cypryjskich spółek. Zmiany dotknęły również umowy z Czechami – dodaje Mariusz Machciński.

Według Tomasza Niwińskiego, konsultanta w TPA Horwath, rezygnacja z klauzuli tax sparing oznacza, że rząd zaczyna zabezpieczać dochody, na których utratę dotychczas sobie pozwalał.

– Ministerstwo potwierdza, że planuje usunięcie z polskiej bazy traktatowej klauzul oraz innych zapisów niekorzystnych z punktu widzenia ochrony interesów Skarbu Państwa – zauważa Tomasz Niwiński.

Ekspert wskazuje również, że Polska podpisała ponad 80 umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Zmiany mają zajść w większości z nich. Tomasz Niwiński zastanawia się, czy większą korzyścią nie byłoby uproszczenie krajowego systemu podatkowego oraz ukrócenie nadmiernej biurokracji, a także usunięcie krajowych bubli podatkowych, co zachęciłoby przedsiębiorców do płacenia podatków w Polsce.