Samorządy będące założycielami Samodzielnych Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej (SP ZOZ) coraz częściej decydują się na ich likwidację i powołanie Niepublicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej (NZOZ) funkcjonujących w ramach spółki prawa handlowego. Status prawny placówki ochrony zdrowia decyduje o tym, czy darowizny przekazywane na ich rzecz będą mogły zostać odliczone od dochodu darczyńcy.

Jak tłumaczy Agnieszka Wierzbicka, doradca podatkowy w CMS Cameron McKenna, darowizny na cele pożytku publicznego przekazywane przez przedsiębiorców organizacjom pożytku publicznego, mogą obniżać dochód do opodatkowania do 6 proc. w przypadku osób fizycznych i do 10 proc. w przypadku osób prawnych.

– Wśród organów podatkowych spotyka się też korzystny dla podatników pogląd, że dla skorzystania z odliczenia podatkowego organizacja będąca beneficjentem nie musi być organizacją pożytku publicznego wpisaną do KRS, ale musi spełniać wymogi ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, dotyczące zakresu i formy prowadzonej działalności – dodaje.

W tej chwili jednak, zaznacza Agnieszka Wierzbicka, urzędy skarbowe nagminnie kwestionują darowizny przekazywane na rzecz szpitali, odmawiając przedsiębiorcom prawa obniżania dochodu.

– Urzędnicy argumentują to tym, że publiczne ZOZ-y należą do sektora finansów publicznych, a w związku z tym nie mogą być organizacjami pożytku publicznego. Nawet jeśli realizują cel pożytku publicznego, jakim jest ochrona i promocja zdrowia. Co za tym idzie, twierdzą urzędnicy, darowizny przekazywane ZOZ jako jednostkom sektora finansów publicznych nie mogą pomniejszać dochodu do opodatkowania – tłumaczy doradca podatkowy.

Przekształcenie publicznej placówki ochrony zdrowia w spółkę komunalną oznacza jednak, że ta znajdzie się poza sektorem finansów publicznych. Zdaniem Karoliny Szmit wyeliminuje to formalną przeszkodę dla celów odliczenia darowizny, wskazywaną przez urzędy skarbowe.

Jeśli przekształcone spółki będą nadal prowadzić szpitale i realizować ten sam cel pożytku publicznego, to podatnicy otrzymają silny argument w dyskusji z urzędnikami na rzecz odliczania przekazywanych tym spółkom darowizn.

– Taka interpretacja z pewnością mogłaby zachęcić podatników do wspierania działalności szpitali, znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej – stwierdza Karolina Szmit.