Prawo cywilne co do zasady stanowi, że własnością właściciela gruntu jest wszystko to, co jest trwale z nim związane. W rzeczywistości zdarza się, że inwestycja budowlana powstaje na cudzym gruncie. W takiej sytuacji nakład w postaci budynku wybudowanego na cudzej nieruchomości ma charakter nakładu ulepszającego. Zgodnie z prawem cywilnym osoba, która wybudowała budynek na cudzym gruncie, musi go oddać, ale w zamian przysługuje jej zwrot poniesionych wydatków. Pojawia się pytanie, czy gotówka otrzymana jako zwrot nakładów podlega opodatkowaniu.

Zgodnie z art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami są otrzymane lub pozostawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze lub wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Definicja przychodów zawarta w tym przepisie ma charakter ogólny. Znajduje ona zastosowanie, jeżeli inne przepisy nie przewidują szczególnych uregulowań.

Podatnicy, którzy wybudowali budynek na cudzej działce i otrzymali zwrot nakładów, nie muszą się obawiać opodatkowania. Jak wyjaśnia Agnieszka Telakowska-Harasiewicz, doradca podatkowy z Kancelarii Wardyński i Wspólnicy, aby można było mówić o przychodzie, u podatnika musi wystąpić przysporzenie majątkowe. Podatnik musi odnieść realne korzyści majątkowe.

- Pieniądze uzyskane przez podatnika tytułem zwrotu nakładów, które wcześniej poczynił za inny podmiot, nie powinny stanowić przychodu podlegającego opodatkowaniu PIT - mówi ekspert.

Zwraca też uwagę na szczególną sytuację podatników, którzy wybudowaną na cudzym gruncie nieruchomość wykorzystywali w działalności gospodarczej. W ich przypadku zastosowanie ma art. 14 ust. 4 pkt 3a ustawy o PIT.

- W świetle tego przepisu do przychodów z działalności gospodarczej nie zalicza się zwróconych podatnikowi wydatków niezaliczonych do kosztów uzyskania przychodów - podkreśla ekspert.

Jeżeli podatnik amortyzował budynek jako inwestycję w obcym środku trwałym, będzie musiał opodatkować część otrzymanego zwrotu, która przekracza niezamortyzowaną część inwestycji (tj. wydatki, które nie zostały zaliczone przez podatnika do kosztów uzyskania przychodu).

Ważne!

Aby można było mówić o przychodzie u podatnika, musi wystąpić przysporzenie majątkowe. Podatnik musi odnieść realne korzyści majątkowe