Osoby, które nie są jeszcze podatnikami, a w najbliższym czasie zamierzają na przykład inwestować na giełdzie, do założenia rachunku maklerskiego potrzebują numeru identyfikacji podatkowej. Z uzyskaniem NIP mogą mieć jednak trudności. W niektórych przypadkach można spotkać się z sytuacją, w której urząd odmówi nadania numeru, tłumacząc, że wnioskodawca jest osobą niepracującą, a o nadanie NIP osobie niebędącej dotychczas podatnikiem zwraca się płatnik, tj. na przykład pracodawca.

Niejasności przy nadawaniu NIP mogą pojawiać się w związku z interpretacją art. 2 ust. 1 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników, który określa, że obowiązkowi ewidencyjnemu (otrzymują NIP) podlegają osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które na podstawie odrębnych ustaw są podatnikami.

W jaki sposób zatem uzyskać NIP mogą osoby, które nie są jeszcze podatnikami, natomiast deklarują potrzebę jego uzyskania, wiążąc ją z zamiarem podjęcia czynności podlegających opodatkowaniu - na przykład rozpoczęcia inwestycji giełdowych czy też podjęcia pracy sezonowej.

Izba Skarbowa w Poznaniu wyjaśniła GP, że nie ma przeszkód, aby nadać NIP osobie fizycznej przed powstaniem obowiązku podatkowego, bowiem występuje ona o jego nadanie, deklarując swój interes prawny, a odmowa wiąże się z utrudnieniem realizacji zaplanowanych czynności i zobowiązań (np. założeniem rachunku). Izba wyjaśniła również, że w odniesieniu do podatników PIT, którym płatnik na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych pobiera zaliczki miesięczne, zgłoszenia identyfikacyjnego dokonuje się za pośrednictwem tego płatnika, pod warunkiem że nie posiadają wcześniej nadanego numeru identyfikacji podatkowej. Tym samym osoba nieposiadająca zatrudnienia nie korzysta z możliwości dokonania zgłoszenia za pośrednictwem płatnika.

Ważne!

Podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych dokonują zgłoszenia identyfikacyjnego bez pośrednictwa płatników nie później niż wraz ze złożeniem pierwszego zeznania rocznego