W konsekwencji podatnicy tzw. szybkiego VAT nie będą mogli go regulować ze swojego rachunku VAT, co doprowadzi do odkładania się znacznych kwot, względem których podmioty te będą miały bardzo ograniczone możliwości dysponowania.

Co zmienił pakiet paliwowy

Pakiet paliwowy (ustawa z 7 lipca 2016 r., Dz.U. z 2016 r. poz. 1052) wprowadził od sierpnia 2016 r. zmiany w systemie poboru podatku od nabyć wewnątrzwspólnotowych paliw przy wykorzystaniu działających usługowo składów podatkowych oraz zarejestrowanych odbiorców. W konsekwencji podmioty korzystające z usług składów podatkowych i zarejestrowanych odbiorców (podatnicy szybkiego VAT) nie wpłacają podatku od wewnątrzwspólnotowego nabycia paliw bezpośrednio do swojego urzędu skarbowego, ale na rachunek podmiotu prowadzącego skład podatkowy lub zarejestrowanego odbiorcy (czyli na rachunek płatników szybkiego VAT).

Co zmieni split payment

Jak będzie działał mechanizm szybkiego VAT po wprowadzeniu mechanizmu podzielonej płatności? Ze względu na znaczące zachęty dla nabywców do stosowania mechanizmu podzielonej płatności należy się spodziewać, że znaczna część kontrahentów podatników szybkiego VAT będzie płacić za ich faktury sprzedażowe z zastosowaniem tego mechanizmu.

W konsekwencji podatnicy szybkiego VAT będą otrzymywali na swój rachunek zwykły tylko kwoty netto wynikające z faktur sprzedażowych. Natomiast kwoty VAT będą wpływały na ich rachunki VAT.

Zgodnie z aktualnym brzmieniem projektu podatnicy szybkiego VAT nie będą mieli możliwości wpłacania na rzecz podmiotów pełniących funkcje płatników szybkiego VAT należnych kwot ze swojego rachunku VAT. Projekt przewiduje bowiem, że środki zgromadzone na rachunku VAT mogą być wykorzystywane przez jego posiadacza wyłącznie w celu zapłaty podatku na rzecz urzędu skarbowego bądź zapłaty podatku wynikającego z faktur VAT wystawionych przez kontrahentów.

Skutek? Podatnicy szybkiego VAT będą musieli wpłacać podatek na rzecz płatników ze swoich rachunków zwykłych.

Zamrożone na rachunku VAT

W efekcie podatnicy szybkiego VAT zostaną narażeni na ryzyko posiadania na swoim rachunku VAT znacznych kwot, które nie będą mogły zostać wykorzystane do zapłaty ich zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług. Nie będą bowiem mogli wykorzystać kwot zgromadzonych na swoich rachunku VAT ani w celu:

1) zapłaty podatku wynikającego ze swoich faktur zakupowych, bowiem dotyczą one wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, opodatkowanego stawką 0 proc. VAT, ani w celu,

2) zapłaty szybkiego VAT od wewnątrzwspólnotowych nabyć paliw, bowiem musi on zostać zapłacony na rzecz podmiotu prowadzącego skład podatkowy lub zarejestrowanego odbiorcy ze zwykłego rachunku.

Istnieje duże ryzyko, że u podatników szybkiego VAT będą odkładały się regularnie na ich rachunkach VAT znaczne kwoty podatku, które będą faktycznie na nich zamrożone. Jedyną możliwością ich wykorzystania będzie wystąpienie przez podatnika szybkiego VAT o ich zwrot na rachunek zwykły, co oznacza jednak aż 90-dniowy termin oczekiwania.

Potrzebne zmiany

Z perspektywy podatników szybkiego VAT rozwiązaniem problemu byłoby rozszerzenie przewidzianego zakresu wykorzystywania środków zgromadzonych na rachunku VAT – tak aby mogły być one wykorzystywane również na potrzeby zapłaty szybkiego VAT na rzecz jego płatników (podmiotów prowadzących składy podatkowe oraz zarejestrowanych odbiorców).

Moim zdaniem takie rozszerzenie byłoby zgodne z intencjami Ministerstwa Finansów stojącymi za projektem ustawy w sprawie podzielonej płatności. Obieg kwot VAT na rachunkach bankowych podatników nadal pozostałby zamknięty.

Należy bowiem podkreślić, że podatek wpłacany przez podatników szybkiego VAT na rzecz jego płatników (składów podatkowych i zarejestrowanych odbiorców) jest faktycznie podatkiem należnym do zapłaty. To, że to nie podatnik szybkiego VAT faktycznie wpłaca do urzędu skarbowego podatek należny od wewnątrzwspólnotowych nabyć paliw, wynika wyłącznie z wprowadzenia przez pakiet paliwowy instytucji płatnika szybkiego VAT.

Jeżeli zatem celem projektodawcy jest stworzenie zamkniętego obiegu podatku w ramach rachunków VAT, to powinien zostać nim objęty również szybki VAT, wpłacany przez jego podatników za pośrednictwem podmiotów pełniących funkcje jego płatników. Kwoty podatku będą bowiem pozostawały w systemie ograniczonego dysponowania aż do momentu wpłacenia ich do urzędu skarbowego przez płatników szybkiego VAT. Nie będą więc mogły zostać wykorzystane przez płatników szybkiego VAT na cele inne niż uregulowanie tego podatku.

Umożliwienie podatnikom szybkiego VAT wpłacania podatku jego płatnikom nie będzie zatem miało żadnego wpływu na główny cel wprowadzenia mechanizmu podzielonej płatności, jakim jest uszczelnienie systemu VAT.

Podatnicy szybkiego VAT będą musieli wpłacać podatek na rzecz płatników z rachunków zwykłych. Nie będą mogli w tym celu wykorzystać rachunku VAT