Powstał właśnie pierwszy samorząd gospodarczy, który skupia biura rachunkowe. Chcecie zadbać m.in. o kompetencje tych firm i ich pracowników. Gotowy jest już jednak projekt tzw. ustawy deregulacyjnej, zgodnie z którą każdy, bez żadnych szczególnych uprawnień, będzie mógł świadczyć usługi dotyczące prowadzenia ksiąg rachunkowych. Co wy na to?

Popieramy część pomysłów, jak przykładowo zniesienie uciążliwych, stresujących i dość kosztownych egzaminów przeprowadzanych przez Ministerstwo Finansów (dziś to jeden ze sposobów uzyskania uprawnień do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych – red.). Jednak w projekcie znajdują się nieścisłości. Wejście w życie tych przepisów może zaszkodzić wizerunkowi biur, spowoduje też m.in., że przedsiębiorcy, którzy będą prowadzić na zlecenie klientów tylko podatkowe księgi przychodów i rozchodów, nie będą musieli wykupywać polis OC.

Ale przecież zmiany w ustawie o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.) zakładają utrzymanie obowiązkowej polisy OC, a usługowe prowadzenie ksiąg rachunkowych oznacza także prowadzenie ewidencji podatkowej.

Zgodnie z obecnymi przepisami tak. Inaczej będzie po nowelizacji. Projekt zakłada uchylenie ust. 2 art. 76a ustawy o rachunkowości, który wskazuje, że usługowo prowadzący księgi rachunkowe mają też prawo do prowadzenia ewidencji podatkowych. Przepisy zobowiązujące przedsiębiorców do wykupu ubezpieczenia OC będą więc w praktyce dotyczyć tylko prowadzenia ksiąg rachunkowych.

Obowiązku ubezpieczeniowego przy prowadzeniu ewidencji podatkowej nie będzie też w przepisach ustawy o doradztwie podatkowym (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 41, poz. 213). Odpowiedzialność cywilna będzie obejmować doradców podatkowych, dla których zastrzeżona będzie reprezentacja podatników przed organami podatkowymi i sądami administracyjnymi.

Czyli, aby wyeliminować tę lukę, do jednej z tych dwóch ustaw trzeba wprowadzić obowiązek ubezpieczeniowy dla czynności polegających na prowadzeniu ewidencji podatkowej?

Nie. Nasza propozycja jest inna. Należy odejść od proponowanej przez ministra sprawiedliwości deregulacji i przeprowadzić ją w sposób systemowy.

Czyli jak?

Poprzez stworzenie nowej ustawy o biurach rachunkowych. Powinna ona zawierać definicję biura rachunkowego oraz usług tych podmiotów, obejmującą prowadzenie zarówno ewidencji rachunkowych, jak i ksiąg podatkowych (w rozumieniu Ordynacji podatkowej). Z kolei prawo do założenia takiej działalności powinien mieć każdy, z tym że na takiej osobie powinien ciążyć obowiązek zatrudnienia wykwalifikowanych pracowników i ustawicznego doskonalenia ich kwalifikacji. Przepisy powinny określać też dokładnie prawa i obowiązki biura rachunkowego, w tym ten dotyczący ubezpieczenia.

Co zmieniłaby definicja u nowej ustawie, jak już teraz biura rachunkowe mogą wykonywać usługi zarówno z zakresu ewidencji rachunkowej, jak i podatkowej?

Przykładowo ma to znaczenie dla oceny roli biura rachunkowego w obrocie gospodarczym, o której mówi się rzadko. Chodzi tu o obowiązki w zakresie ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 46, poz. 276 z późn. zm.). Przepisy tej ustawy określają, że tzw. podmiotem obowiązanym jest podmiot usługowo prowadzący księgi rachunkowe. A co z tymi, którzy prowadzą podatkowe księgi?

Uważa pan, że jeżeli biuro rachunkowe nie prowadzi ksiąg rachunkowych, a tylko podatkowe, to nie ma obowiązków dotyczących bezpieczeństwa finansowego?

Tak. Proszę spojrzeć na art. 76a ust. 1 ustawy o rachunkowości. Zgodnie z tym przepisem usługowe prowadzenie ksiąg rachunkowych obejmuje czynności związane z pełnymi księgami. Dopiero ust. 2 wspomnianego artykułu pozwala podmiotom, które zajmują się pełnymi księgami, na prowadzenie uproszczonych rozliczeń. Innymi słowy, ustawa o rachunkowości nie mówi, że czynności te są usługowym prowadzeniem ksiąg, ale że ci, którzy usługowo prowadzą księgi, mogą też prowadzić uproszczone rozliczenia. Dlatego w tym przypadku nie ma obowiązków wobec generalnego inspektora informacji finansowej.

Nowy samorząd gospodarczy
Polska Izba Biur Rachunkowych została zarejestrowana 28 września 2012 r. To pierwszy samorząd gospodarczy dla tej grupy przedsiębiorstw. Zrzesza obecnie ok. 111 biur rachunkowych. Jego celem jest reprezentacja interesów tych firm i upowszechnianie wysokich standardów jakości usług.