Zakup nieruchomości następuje zawsze w formie aktu notarialnego. Gdy sprzedawca i nabywca przyjdą podpisać akt, notariusz pobierze od kupującego podatek od czynności cywilnoprawnych. Będzie on musiał później jeszcze rozliczyć podatek od nieruchomości.
Czy notariusz zawsze pobierze daninę
Reklama
Pani Zofia kupuje mieszkanie. Za tydzień jest umówiona do notariusza w sprawie podpisania aktu notarialnego. Czy rejent pobierze podatek od czynności cywilnoprawnych – pyta czytelniczka.

Reklama
TAK
Na pani Zofii będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych, ale jedynie jeśli sprzedawca nie doliczy do ceny podatku od towarów i usług. Zasada obowiązująca w PCC jest bowiem taka, że albo płaci się VAT, albo podatek od czynności cywilnoprawnych. Przykładowo, jeśli pani Zofia kupuje mieszkanie od dewelopera i wystawia on fakturę z naliczonym VAT, to będzie zwolniona z PCC. Inaczej jeśli pani Zofia kupi mieszkanie na rynku wtórnym, a sprzedawcą będzie osoba fizyczna, nieprowadząca działalności gospodarczej. Wtedy cena sprzedaży nie zostanie powiększona o VAT, co oznacza, że na nabywcy będzie ciążył obowiązek zapłacenia podatku od czynności cywilnoprawnych. W praktyce jednak pobiera go płatnik, którym jest notariusz. Aby bowiem kupić mieszkanie, pani Zofia musi podpisać akt notarialny. Zanim to zrobi, notariusz zażąda od niej opłacenia podatku. Wyniesie on 2 proc. wartości lokalu.
Podstawa prawna
Art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 626 ze zm.).
Czy przy umowie przedwstępnej też trzeba płacić
Czytelniczka ma podpisać umowę przedwstępną zakupu mieszkania. Nie będzie to jednak umowa w formie aktu notarialnego, ale zwykła, na podstawie której deweloper jedynie rezerwuje dla niej lokal. – Czy mam zapłacić podatek – pyta zainteresowana.
NIE
Podatek od czynności cywilnoprawnych trzeba zapłacić jedynie w przypadkach wskazanych wprost w art. 1 ustawy. Opodatkowana będzie więc np. umowa sprzedaży mieszkania, pod warunkiem że sprzedawca nie naliczy VAT od tej transakcji i odprowadzi podatek do urzędu skarbowego. Jeśli więc podatniczka zamierza podpisać jedynie umowę, na podstawie której deweloper zarezerwuje jej (zwykle jedynie na pewien okres) mieszkanie i zobowiąże się do sprzedaży lokalu, to na pani Małgorzacie nie będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku. Dopiero gdy podpisze ona akt notarialny, a więc kupi mieszkanie, może powstać obowiązek zapłaty PCC. Jak wskazaliśmy, nie powstanie on, jeśli deweloper wystawi fakturę z VAT. Nabywca, czyli pani Małgorzata, zapłaci wtedy cenę powiększoną o VAT, a deweloper odprowadzi podatek od tej transakcji na konto urzędu skarbowego.
Podstawa prawna
Art. 1, art. 2 pkt 4 lit. a, art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 626 ze zm.).
Czy prawnik rozliczy za mnie podatek w gminie
Pan Grzegorz kupił mieszkanie na początku listopada. Pamięta, że notariusz pobrał jakiś podatek. – Czy w związku z tym nie muszę już rozliczać podatku od nieruchomości – pyta czytelnik.
NIE
Notariusz mógł pobrać jedynie podatek od czynności cywilnoprawnych. W związku z tym pan Grzegorz nie musiał rozliczać tego podatku sam. Nie oznacza to jednak, że notariusz załatwił w jego imieniu i na jego rzecz wszystkie rozliczenia podatkowe. W praktyce na podatniku będzie jeszcze ciążył obowiązek rozliczenia podatku od nieruchomości w gminie, na terenie której znajduje się mieszkanie. Jak wynika z art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, osoby fizyczne mają obowiązek złożyć wójtowi gminy, burmistrzowi lub prezydentowi miasta informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według wzoru ustalonego w tej gminie, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości. Z przepisu wynika kilka ważnych informacji. Pan Grzegorz musi złożyć informację do wójta, burmistrza lub prezydenta. Ma na to 14 dni od podpisania aktu notarialnego, czyli od nabycia mieszkania. Gdy to zrobi, powinien czekać na decyzję od wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, w której ustali on podatek do zapłaty za dany rok.
Podstawa prawna
Art. 6 ust. 1 i 2, art. 6 ust. 6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 849 ze zm.).
Czy za lokal z rynku wtórnego zapłacę fiskusowi
Małżonkowie nabyli lokal mieszkalny na rynku wtórnym. – Zapłaciliśmy już PCC. Czy będziemy jeszcze musieli płacić podatek od nieruchomości – pyta małżeństwo.
TAK
Na nabywcy mieszkania ciąży obowiązek złożenia informacji na podatek od nieruchomości. Pan Jarosław ma na to 14 dni, licząc od nabycia lokalu. Czym innym jest jednak zapłata podatku. Zależy to od tego, w którym momencie powstanie obowiązek podatkowy – czy jeszcze w tym roku, czy od początku przyszłego. Zgodnie z przepisami od zakupu lokalu z rynku wtórnego (mieszkanie używane) obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku, a więc od nabycia mieszkania. Oznacza to, że jeśli pan Jarosław kupił mieszkanie w listopadzie, to obowiązek podatkowy powstanie od 1 grudnia. A zatem za jeden miesiąc 2015 r. powinien uiścić daninę od nieruchomości. Nie może jednak tego zrobić sam. Gdy złoży informację, musi czekać na decyzję wójta, burmistrza lub prezydenta miasta ustalającą wysokość podatku.
Podstawa prawna
Art. 6 ust. 1 i 2, art. 6 ust. 6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 849 ze zm.).
Czy pobiorą ode mnie pieniądze w tym roku
Pan Jacek kupił nowe mieszkanie z rynku pierwotnego. Budynek został oddany do użytku w tym roku. – Czy podatek od nieruchomości będę musiał zapłacić w kolejnym miesiącu od zakupu – pyta pan Jacek.
NIE
W przypadku mieszkań nowych, których budowa zakończyła się w tym roku lub które zaczęły być użytkowane przed ostatecznym zakończeniem budowy, obowiązek podatkowy powstaje dopiero od 1 stycznia kolejnego roku. Skoro więc pan Jacek kupił mieszkanie w nowo powstałym budynku, to będzie na nim ciążył obowiązek zapłaty daniny od nieruchomości dopiero od 1 stycznia 2016 r. Czytelnik musi jednak wiedzieć, że wysokość podatku ustali w decyzji wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Powinien to zrobić przed 1 marca 2016 r., czyli na 14 dni przed terminem zapłaty pierwszej raty podatku od nieruchomości. W praktyce jednak może się zdarzyć, że gmina doręczy decyzję później. W efekcie na zapłatę pierwszej raty pan Jacek będzie miał 14 dni od doręczenia decyzji.
Podstawa prawna
Art. 6 ust. 2, art. 6 ust. 6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 849 ze zm.).
Czy przy zamianie będę mogła skorzystać z ulgi
Pani Kasi powiększyła się rodzina. W związku z tym planuje z mężem sprzedać dotychczasowe mieszkanie i kupić większe. Jeśli zabraknie pieniędzy, wezmą kredyt. – Czy będę mogła skorzystać z ulgi mieszkaniowej?
TAK
Pani Katarzyna będzie mogła skorzystać z ulgi mieszkaniowej, jeśli w ciągu dwóch lat od dnia końca roku podatkowego, w którym sprzedała mieszkanie, przeznaczy uzyskane pieniądze na własne cele mieszkaniowe. Cele te zostały wymienione w art. 21 ust. 25 ustawy o PIT. Wśród nich znajduje się nabycie kolejnego mieszkania. Nie ma przy tym znaczenia, że pani Kasia weźmie również kredyt na zakup nowego lokalu. Ważne, że wyda pieniądze ze sprzedaży starego na zakup nowego. Aby skorzystać z ulgi, musi jednak złożyć w urzędzie skarbowym formularz PIT-39, w którym wykaże przychód ze sprzedaży lokalu zwolniony z podatku. Musi również zaznaczyć w nim, że w ciągu dwóch lat przeznaczy te środki na inne cele mieszkaniowe.
Zwróćmy również uwagę, że pani Kasia nie będzie musiała korzystać z ulgi mieszkaniowej, jeśli od zakupu starego mieszkania upłynęło pięć lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło to nabycie. W takim przypadku pani Kasia nie musi płacić podatku dochodowego ani składać deklaracji.
Podstawa prawna
Art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a, art. 21 ust. 1 pkt 131, art. 21 ust. 25 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.).