To główne zmiany wprowadzone w ubiegłym tygodniu do Polskiego Ładu przed przyjęciem go przez Sejm. Teraz ustawą nowelizującą zajmie się Senat.
Ulga dla klasy średniej
Posłowie zaakceptowali m.in. poprawkę, która umożliwi korzystanie z ulgi dla klasy średniej przedsiębiorcom rozliczającym się według skali podatkowej. O planach wprowadzenia takiej zmiany pisaliśmy w artykule „Ulga dla klasy średniej też dla przedsiębiorców” (DGP nr 190/2021).
Reklama
Z uchwalonej nowelizacji wynika, że preferencja ta będzie przysługiwać przedsiębiorcom, których łączne przychody, pomniejszone o koszty prowadzenia działalności gospodarczej (z wyłączeniem kosztów składek na ubezpieczenia społeczne), wyniosą od 68 412 zł do 133 692 zł, czyli miesięcznie przeciętnie od 5701 zł do 11 141 zł. Przypomnijmy, że ulga ma zniwelować niekorzystne zmiany polegające na braku możliwości odliczania składki zdrowotnej od podatku. Pierwotnie była ona przewidziana wyłącznie dla pracowników, osób wykonujących swoje obowiązki na podstawie stosunku służbowego, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy.

Reklama
Zero PIT dla seniora
Kolejna zmiana to tzw. zero PIT dla seniorów. Dzięki tej preferencji podatku nie zapłacą osoby, które, mimo osiągnięcia uprawnień do emerytury, zrezygnują z jej pobierania i będą nadal aktywne zawodowo. Roczny limit przychodów wolnych od podatku będzie wynosił 85 528 zł, czyli tyle samo, jak w uldze dla młodych (do 26. roku życia), nowej uldze dla powracających oraz również nowej uldze dla podatników wychowujących co najmniej czworo dzieci.
Jeżeli podatnikowi będzie przysługiwało zwolnienie z więcej niż jednego tytułu (np. również z tytułu ulgi dla powracających), to kwota wolna od podatku dla wszystkich tych przychodów nie będzie mogła przekroczyć 85 528 zł.
Z preferencji skorzystają seniorzy osiągający przychód z pracy, ze stosunku służbowego, z pracy nakładczej, spółdzielczego stosunku pracy, umów zlecenia, a także seniorzy będący przedsiębiorcami, niezależnie od tego, czy rozliczają się według skali podatkowej, czy wybiorą liniowy 19-proc. PIT, czy ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.
Jeżeli uprawniony do ulgi złoży stosowne oświadczenie pracodawcy lub zleceniodawcy, to zwolnienie z podatku będzie można stosować już przy poborze miesięcznej zaliczki na PIT.
Według szacunków Ministerstwa Finansów z ulgi zero PIT dla seniora będzie mogło skorzystać 142 tys. osób, które zaoszczędzą na tym rozwiązaniu ok. 500 mln zł rocznie.
Dla rodziców
Kolejna przyjęta poprawka dotyczy rodziców, którym „zabraknie podatku” do wykorzystania całej przysługującej im ulgi na dzieci. Wcześniej w projekcie Polskiego Ładu nie przewidziano takiej sytuacji.
Poprawka oznacza, że rodzice, którym „zabraknie podatku” do wykorzystania przysługującej im ulgi na dzieci, będą mogli nadal dostawać zwrot nie tylko w wysokości składek na ubezpieczenia społeczne, lecz także kwoty opłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne.
Tym samym zakres dodatkowego zwrotu ulgi na dzieci nie zmieniłby się w stosunku do obecnego stanu prawnego.
Najem i amortyzacja
Z wprowadzonych w ubiegłym tygodniu zmian do Polskiego Ładu wynika, że w 2022 r. podatnicy będą mogli stosować jeszcze dotychczasowe zasady opodatkowania najmu prywatnego oraz amortyzacji nieruchomości mieszkalnych. Niekorzystne zmiany w tym zakresie zaczną obowiązywać dopiero od 2023 r.
Dopiero zatem od 2023 r. wejdzie zasada, że przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy mogą być opodatkowane wyłącznie ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, jeżeli będą uzyskiwane poza biznesem. Zmiana ta będzie oznaczać, że w rozliczeniach z fiskusem nie będzie można uwzględniać poniesionych kosztów, a od kwoty otrzymanej od najemcy (dzierżawcy) trzeba będzie odprowadzić podatek w wysokości 8,5 proc. i od nadwyżki przychodów ponad 100 tys. zł rocznie – 12,5 proc.
Dopiero za rok wejdzie też w życie zakaz amortyzowania budynków i lokali mieszkalnych wykorzystywanych w działalności gospodarczej (nie tylko związanej z najmem).
Ukryta dywidenda
Odroczony do 2023 r. został też termin wejścia w życie przepisów dotyczących ukrytej dywidendy. O planowanym w tym zakresie przesunięciu poinformowaliśmy jako pierwsi w artykule „Przepisy o ukrytej dywidendzie wejdą w życie rok później” (DGP nr 189/2021).
Chodzi o nowy art. 16 ust. 1 pkt 15b ustawy o CIT, który ma zakazywać zaliczania do kosztów uzyskania przychodu wydatków poniesionych przez spółkę „w związku ze świadczeniem” wykonanym przez podmiot powiązany albo wspólnika bądź akcjonariusza tej spółki, jeśli taki wydatek stanowi ukrytą dywidendę. Przykładowo ma to dotyczyć sytuacji, w której wspólnik, zamiast wnieść do spółki halę magazynową, wynajmuje ją spółce, by ta mogła płacić mu „ukrytą dywidendę” w postaci czynszu najmu.
Z informacji, która pojawiła się w ubiegłym tygodniu podczas XIII Forum Cen Transferowych, wynika, że do czasu wejścia w życie przepis ten ma zostać jeszcze doprecyzowany.
Grupy VAT
Z półrocznym opóźnieniem, bo od 1 lipca 2022 r., wejdą w życie przepisy dotyczące grup VAT. To rozwiązanie, które umożliwi składanie jednego JPK_VAT i wpłacanie podatku za wszystkie podmioty tworzące grupę. One same nie będą musiały rozliczać VAT w transakcjach między sobą.
Minimalny podatek
Korekta została też wprowadzona do przepisów o nowym minimalnym podatku dochodowym. Mają go płacić podatnicy, którzy:
■ poniosą stratę ze źródła przychodów innych niż zyski kapitałowe, albo
■ będą mieli udział dochodów w przychodach (innych niż zyski kapitałowe) nie większy niż 1 proc.
Wskutek przyjętej poprawki z podatku tego zostały wyłączone spółki wchodzące w skład grupy kapitałowej obejmującej co najmniej dwie spółki (polscy rezydenci), w której spółka dominująca posiada przez cały rok podatkowy minimum 75 proc. bezpośredniego udziału kapitałowego w każdej ze spółek zależnych. Nie zapłacą one nowego podatku pod warunkiem, że mają ten sam rok podatkowy oraz obliczony za rok podatkowy udział łącznych dochodów w łącznych przychodach nie przekroczy 1 proc.
Przypomnijmy, że już po skierowaniu projektu Polskiego Ładu do Sejmu rząd przyjął autopoprawkę, z której wynika, że podatku minimalnego nie zapłacą także: spółki energetyczne, wydobywcze (wydobywające kopaliny – węgiel, miedź) oraz zajmujące się międzynarodowym transportem morskim lub lotniczym (czyli np. LOT). W większości są to obecnie spółki z udziałem Skarbu Państwa. Pisaliśmy o tym w artykule „Podatek minimalny ominie niektóre spółki Skarbu Państwa” (DGP nr 180/2021).
Abolicja podatkowa
Posłowie zdecydowali też o przesunięciu o trzy miesiące terminu składania wniosków o zastosowanie tzw. ryczałtu przejściowego (8 proc.). To rozwiązanie będzie skierowane do podatników, którzy mają dochody wcześniej nieujawnione i nieopodatkowane, a także dla tych, którzy zechcą się wycofać z podjętych wcześniej działań optymalizacyjnych (w tym o zasięgu transgranicznym) i uniknąć ciążącej na nich z tego powodu odpowiedzialności.
Pierwotnie proponowano, aby wnioski można było składać od 1 lipca 2022 r. do końca grudnia 2022 r. Przyjęta przez Sejm nowelizacja zakłada, że będzie to można zrobić w okresie od 1 października 2022 r. do 31 marca 2023 r.
Ceny transferowe
Uchwalone zmiany oznaczają też, że lokalna dokumentacja cen transferowych będzie mogła nie zawierać analizy porównawczej lub analizy zgodności w przypadku m.in. transakcji zawieranych przez podmioty powiązane będące mikroprzedsiębiorcami lub małymi przedsiębiorcami w rozumieniu ustawy – Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 162).
Niektóre inne modyfikacje
Uchwalony przez Sejm Polski Ład oznacza również m.in.:
■ wyłączenie możliwości odliczenia składki zdrowotnej od podatku,
■ podniesienie kwoty wolnej od podatku do 30 tys. zł,
■ podwyższenie do 120 tys. zł progu dochodów, po przekroczeniu którego ma zastosowanie 32-procentowa. stawka PIT,
■ likwidację preferencyjnego rozliczenia dla samotnych rodziców i zastąpienie go odliczeniem 1500 zł rocznie od podatku,
■ zero PIT dla powracających, co oznacza, że powracający z zagranicy przez cztery lata nie zapłacą podatku dochodowego, jeżeli ich przychód nie przekroczy 85 528 zł rocznie,
■ opodatkowania dochodu ze sprzedaży składnika majątkowego (np. samochodu) wykupionego z leasingu do majątku prywatnego, jeżeli zbycie nastąpi przed upływem sześciu lat od wykupu,
■ niższy limit transakcji gotówkowych między przedsiębiorcami – z 15 tys. zł do 8 tys. zł,
■ likwidację karty podatkowej; nadal będą mogli ją stosować tylko podatnicy, którzy rozliczali się w formie karty w 2021 r., ale jeżeli z tej możliwości zrezygnują, to w kolejnych latach nie będą już mogli powrócić do karty (przedłużenie to nie będzie dotyczyć lekarzy na kontraktach),
■ obniżenie niektórych stawek ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych (np. dla niektórych usług IT obniżka z 15 proc. do 12 proc.),
■ możliwość odliczenia w ramach ulgi na badania i rozwój 200 proc. kosztów pracowniczych (obecnie odpowiednio 150 proc. lub 100 proc.),
■ możliwość korzystania jednocześnie z ulgi IP Box i ulgi B+R,
■ wprowadzenie ulgi na prototyp, czyli dodatkowe odliczenie 30 proc. kosztów produkcji próbnej,
■ wprowadzenie ulgi na zakup lub leasing nowych robotów, tj. odliczenie 50 proc. kosztów poniesionych na robotyzację w latach 2022–2026,
■ możliwość zaliczenia przez emitentów do kosztów uzyskania przychodu 150 proc. wydatków bezpośrednio związanych z wejściem na giełdę,
■ nową ulgę na ekspansję, tj. możliwość ponownego odliczenia 100 proc. kosztów poniesionych w celu zwiększenia sprzedaży,
■ możliwość ponownego odliczenia od podstawy obliczenia podatku dodatkowo 50 proc. kosztów uzyskania przychodów poniesionych na działalność sportową, kulturalną, szkolnictwo wyższe i naukę,
■ nową ulgę z tytułu wydatków na ochronę i konserwację zabytków,
■ możliwość dodatkowego odliczenia od podstawy opodatkowania wydatków na nabycie terminala płatniczego oraz wydatków związanych z obsługą transakcji płatniczych przy użyciu terminala płatniczego (do wysokości wskazanej w ustawie),
■ zwolnienie z PIT odsetek za zwłokę, gdy należność główna (np. odszkodowanie) też jest zwolniona z podatku.
Etap legislacyjny
Nowelizacja ustawy o PIT, CIT oraz niektórych innych ustaw druk sejmowy nr 1532 – przyjęta przez Sejm i skierowana do Senatu