W porównaniu z dotychczasowym stanem prawnym rozróżniono sytuacje, kiedy obniżka ceny lub opust dokonywane są w momencie sprzedaży, a kiedy następują po dokonaniu transakcji.

Zgodnie z nowym art. 29a ust. 10 ustawy o VAT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.) podstawę opodatkowania zmniejsza się o:

kwoty udzielonych po dokonaniu sprzedaży opustów i obniżek cen,

wartość zwróconych towarów i opakowań (z zastrzeżeniem przepisów ust. 11 i 12, które dotyczą opakowań zwrotnych),

zwróconą nabywcy całość lub część zapłaty przed dokonaniem sprzedaży, jeżeli do niej nie doszło,

wartość zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze.

Będą dwa rodzaje opustów i zniżek

Tomasz Dziadura, starszy konsultant, dział doradztwa podatkowego EY

Ile kosztuje wyprawka szkolna

Znowelizowane przepisy rozróżniają opusty i obniżki cen. Po pierwsze będą to opusty i obniżki uwzględnione w momencie sprzedaży, które nie są wliczane do kalkulacji podstawy opodatkowania (art. 29a ust. 7 ustawy o VAT). Oznacza to, że efektywnie ich wartość zmniejsza podstawę opodatkowania już w momencie sprzedaży. Po drugie opusty i obniżki uwzględnione już po dokonaniu transakcji (art. 29a ust. 10 ustawy o VAT). W tym wypadku podstawa opodatkowania wykazana na fakturze pierwotnej będzie mogła zostać skorygowana.

Rabaty z tytułu wcześniejszej zapłaty, opust za transport własny czy skrócony termin płatności – o ile zostały uwzględnione w momencie dokonania sprzedaży – nie powinny być wliczane do podstawy opodatkowania. W efekcie podstawa opodatkowania powinna być w takich sytuacjach od początku niższa i uwzględniać kwoty faktycznie pozostające do zapłaty.

Natomiast udzielenie różnego rodzaju obniżek cen już po dokonaniu sprzedaży, m.in. z tytułu realizacji określonego poziomu obrotu, będzie stanowiło przesłankę do wystawienia faktury korygującej i skorygowania podstawy opodatkowania.

Zwrócone wynagrodzenie obniży podstawę opodatkowania

Wprowadzany od 1 stycznia 2014 r. art. 29a ust. 10 pkt 3 ustawy o VAT, zgodnie z którym podstawę opodatkowania obniża się o zwróconą nabywcy całość lub część zapłaty otrzymaną przed dokonaniem sprzedaży, jeżeli do niej nie doszło, eliminuje dzisiejszy brak precyzji w tym zakresie.

Obecne przepisy dotyczące obniżenia podstawy opodatkowania z tytułu zwrotu części ceny odwołują się jedynie do przepisów ustawy o cenach (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 385). Nie obejmują więc wprost wszystkich przypadków zwrotu części wynagrodzenia, jakie mogą wystąpić w relacjach z kontrahentami. Przesłanka z art. 29a ust. 10 pkt 3 ustawy o VAT wydaje się pod tym względem o wiele szersza, gdyż dotyczy także zwrotów zapłaty dokonanych w okolicznościach innych niż te, do których odwołuje się ustawa o cenach.