W odpowiedzi na interpelację poselską (nr 17162/13) resort przypomina, że mechanizm – który od 2014 r. ma być stopniowo likwidowany – od początku był pomyślany tylko na pewien czas, jako formuła łagodząca negatywne skutki zwiększenia stawki VAT na materiały budowlane po przystąpieniu Polski do UE. Ministerstwo powołuje się na dane statystyczne, które pokazują, że przeciętna wysokość zwrotu w latach 2006–2012 wynosiła ok. 2,2 tys. zł. W ocenie MF system był wykorzystywany głównie w przypadku niewielkich prac remontowych. Tym bardziej że jest stosowany równolegle z obowiązującą w Polsce obniżoną stawką VAT na sprzedaż mieszkań i na usługi budowlano-remontowe w szeroko zdefiniowanym budownictwie społecznym, a usługi obejmują często dostawę materiałów będących ich częścią składową.

Dodatkowo – jak wskazuje resort – pomoc państwa powinna być przeznaczona na realizację priorytetów polityki mieszkaniowej i zaspokajanie potrzeb określonych grup beneficjentów. Jedną z nich są młodzi ludzie podejmujący decyzję o założeniu rodziny i urodzeniu dzieci, którzy są potencjalnymi uczestnikami aktualnie opracowywanego programu Mieszkanie dla Młodych (MdM).

Ministerstwo Finansów argumentuje również, że w obecnej sytuacji ekonomicznej istotny jest proinwestycyjny wpływ podejmowanych inicjatyw na gospodarkę. Program MdM (który ma być finansowany ze środków pochodzących z likwidacji zwrotu VAT – red.) oddziaływać będzie w dużym stopniu na branżę budowlaną, obejmując dopłatami lokale pochodzące z rynku pierwotnego. Spowoduje to aktywizację działalności inwestycyjnej przedsiębiorstw z tego sektora. Pozytywne skutki wynikające ze zwiększonych inwestycji na rynku mieszkaniowym, rekompensujące negatywne skutki wygaszenia systemu zwrotu VAT, odczują również inne przedsiębiorstwa działające w szeroko pojętej branży budowlanej. MF wymienia tu przedsiębiorstwa wydobywające surowce budowlane, producentów materiałów budowlanych i artykułów wyposażenia wnętrz, przedsiębiorstwa wykonawcze zajmujące się przygotowaniem gruntu czy wykończeniem wnętrz oraz hurtowników i detalistów zajmujących się handlem tymi towarami.

Zdaniem MF obecny system ma ograniczony wpływ na stymulowanie rynku budowlanego. Aby bowiem skorzystać ze zwrotu VAT, wcześniej trzeba zainwestować własne pieniądze. Można więc założyć, że nawet przy braku tego rozwiązania większość potencjalnych inwestorów indywidualnych i tak poniosłaby wydatki na sfinansowanie planowanych prac remontowych lub budowlanych.

Program MdM utrzymuje nierówność

Celem wprowadzenia zwrotu VAT za materiały budowlane było przywrócenie zasad sprawiedliwości społecznej. Chodziło o zrównanie sytuacji osób, które budują dom systemem gospodarczym lub wykańczają w ten sposób mieszkanie, z tymi, którzy korzystają z usług firm budowlanych i deweloperów, których usługi są opodatkowane preferencyjną 8-proc. stawką VAT. Program MdM ma wspierać jedynie młode osoby, kupujące lokale od deweloperów. Osoby mieszkające na wsi nie skorzystają z programu. Propozycje MF oznaczają, że deweloperzy będą dalej preferencyjnie traktowani, a zabiera się ulgę części podatnikom. Zwrot VAT za materiały powinien pozostać, aby dać takie same szanse osobom, których nie stać na mieszkanie od dewelopera i budują systemem gospodarczym.