Kontrolę tych dwóch branż prowokują sami klienci. Złożyli oni do skarbówki 166 donosów na medyków i adwokatów. To wyniki sondy DGP przeprowadzonej we wszystkich 16 izbach skarbowych.

Obowiązkowa kasa

Od 1 maja 2011 r. lekarze i prawnicy muszą używać kas fiskalnych, jeśli prowadzą sprzedaż na rzecz osób fizycznych lub rolników ryczałtowych. Ewidencja taka jest obowiązkowa, jeśli poziom obrotów lekarza bądź prawnika przekroczy 20 tys. zł (w przypadku nowej działalności gospodarczej) lub 40 tys. zł (jeśli firma jest kontynuowana). Oczywiście możliwe jest korzystanie ze zwolnień w stosowaniu kas, np. jeśli przedsiębiorca wystawia faktury czy płatność odbywa się tylko w formie bezgotówkowej.

W związku z tym – jak podkreśla Maciej Cichański z Izby Skarbowej w Bydgoszczy – lekarze i prawnicy są w gronie podatników, którzy są sprawdzani pod kątem wywiązywania się ze swoich obowiązków przez administrację skarbową.

Podmioty do kontroli podatkowych typowane są przez naczelników urzędów skarbowych na podstawie prowadzonych analiz i oceny ryzyka wystąpienia nieprawidłowości.

– Oznacza to, że kontrolowane są przede wszystkim te podmioty, gdzie występuje najwyższe prawdopodobieństwo unikania opodatkowania – zastrzega Maciej Cichański.

Lupa urzędnika

Wszyscy nasi rozmówcy z izb skarbowych zgodnie podkreślali, że weryfikacja poprawności ewidencjonowanych obrotów za pośrednictwem kas fiskalnych prowadzona jest w stosunku do wszystkich podmiotów zobowiązanych do posiadania tego typu urządzeń.

Anna Raca z Izby Skarbowej w Szczecinie zwraca uwagę, że niejednokrotnie zdarza się, że lekarz lub prawnik nie stosują kasy fiskalnej, bo kwota obrotów nie wskazuje jednoznacznie, czy podatnik powinien stosować kasę czy nie. Podatnik może świadczyć usługi głównie bądź wyłącznie na rzecz innych podmiotów niż osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej (np. umowy na obsługę prawną klienta instytucjonalnego, umowy z NFZ itp.), a wówczas nie jest obowiązany prowadzić ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas.

A ile kontroli u lekarzy i prawników urzędnicy przeprowadzili? Z tym jest różnie w zależności od regionu kraju. Najwięcej w latach 2011 – 2012 odbyło się ich w woj. śląskim – 45. Na drugim miejscu jest woj. kujawsko-pomorskie – 37. Trzecie miejsce przypadło dla woj. łódzkiego z liczbą kontroli na poziomie 31.

Nie oznacza to jednak, że w pozostałych regionach lekarze i prawnicy mogą spać spokojnie. Z informacji Ewy Szkodzińskiej z Izby Skarbowej w Warszawie wynika, że urzędy skarbowe woj. mazowieckiego na bieżąco analizują deklaracje podatkowe lekarzy i prawników pod kątem wystąpienia obowiązku ewidencjonowania obrotów za pomocą kas. Na podstawie tych analiz przeprowadzane są czynności sprawdzające. Przykładowo w Urzędzie Skarbowym Warszawa-Bemowo w 2012 r. urzędnicy przeprowadzili 1086 czynności sprawdzających w celu ustalenia prawidłowości ewidencjonowania obrotów w kasach w omawianych branżach.

– Czynności sprawdzające nie potwierdziły konieczności przeprowadzenia kontroli podatkowych u tych podmiotów, skutkiem czego w woj. mazowieckim w 2011 r. przeprowadzona została tylko jedna kontrola (dotyczyła podatnika prowadzącego działalność w zakresie usług prawniczych), a w 2012 r. takich kontroli jeszcze nie było – argumentuje Ewa Szkodzińska.