Projekt nowelizacji ustawy o VAT, autorstwa Ministerstwa Finansów, zakłada zmiany w zakresie momentu, w którym podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia VAT. Są one odzwierciedleniem zmian zachodzących w przepisach dotyczących momentu powstania obowiązku podatkowego.

Mariusz Machciński, partner w Stone & Feather Tax Advisory, tłumaczy nam, że dotychczasowa reguła ogólna, zgodnie z którą prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę, zmieni się w ten sposób, że zamiast otrzymania faktury decydował będzie moment powstania obowiązku podatkowego, jednak równocześnie nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę.

– Oznacza to zatem, że podatnicy powinni orientować się, kiedy powstał obowiązek podatkowy w odniesieniu do nabytych towarów i usług – ocenia Mariusz Machciński.

Przy tym – jak dodaje ekspert – podatnik jest w stanie stwierdzić, czy systemowego punktu widzenia powstał obowiązek podatkowy dla konkretnej dostawy/ usługi, natomiast nie jest w stanie stwierdzić, czy dostawca rzeczywiście rozpoznał VAT należny w związku z konkretną transakcją.

Z ustawy o VAT miałby zostać usunięty przepis, zgodnie z którym odliczenie VAT przysługuje w sytuacjach nieodpłatnego przekazania próbek i prezentów o małej wartości. Jak jednak deklaruje ministerstwo, jest to wynik przeregulowania – bowiem prawo do odliczenia w tym przypadku wywodzić należy z reguły ogólnej. Oznacza to, że dodatkowy przepis o odliczeniu w tym przypadku jest objawem przeregulowania.

– Zniknie również przepis uzależniający prawo do odliczenia od nabycia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel czy od wykonania usługi – zauważa nasz rozmówca.

Jego zdaniem zmiany zmierzają do pełniejszego zaimplementowania przepisów dyrektywy 112 i w tym kontekście ocenia je jako potrzebne i pożądane.

– Przy okazji rewizji przepisów resort finansów mógłby rozważyć powrót do koncepcji możliwości odliczenia, gdy podatek wykazany na fakturze w rzeczywistości nie jest należny (gdyż czynność np. w ogóle nie podlega VAT czy też jest z VAT zwolniona) – podpowiada Mariusz Machciński.

Dotyczyłoby to oczywiście sytuacji, gdy VAT został zapłacony przez wystawcę faktury. Jeśli wystawienie faktury w takim przypadku nie jest związane z oszustwem czy nadużyciami, przedsiębiorcy powinni mieć możliwość odliczenia wykazanego w takiej fakturze podatku.

Etap legislacyjny Projekt nowelizacji ustawy o VAT znajdujący się w uzgodnieniach wewnątrzresortowych