Na przedsiębiorcach wprowadzających na terytorium kraju produkty w określonych opakowaniach (np. z tworzyw sztucznych, aluminium, ze stali) oraz wprowadzających określone produkty (np. oleje smarowe czy opony) ciążą określone obowiązki związane z gospodarowaniem odpadami, w tym zapewnienie odzysku, a w szczególności recyklingu odpadów opakowaniowych i poużytkowych. Obowiązki te mogą być realizowane przez przedsiębiorcę samodzielnie albo za pośrednictwem organizacji odzysku.

Poziomy określa minister

Firmy powinny spełniać wymóg osiągnięcia docelowego poziomu odzysku i recyklingu. Stanowi go wyrażona w procentach wartość ilorazu masy lub ilości odpadów opakowaniowych i poużytkowych poddanych odpowiednio odzyskowi lub recyklingowi oraz masy lub ilości wprowadzonych na rynek opakowań lub produktów, w określonym czasie. Roczne poziomy odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych i poużytkowych określa minister środowiska w porozumieniu z ministrem gospodarki w drodze rozporządzenia.

Przedsiębiorcy, którzy nie osiągają docelowego poziomu odzysku i recyklingu, są obowiązani do wpłacania opłaty produktowej (obliczonej oddzielnie w przypadku nieosiągnięcia wymaganego poziomu odzysku lub recyklingu). Taką opłatę przedsiębiorca może uznać za koszt uzyskania przychodu. Szczegółowa wysokość stawek opłat produktowych obowiązujących od 1 stycznia 2011 r. została określona w rozporządzeniu ministra środowiska z 29 grudnia 2010 r. Uchyliło ono dotychczas obowiązujące rozporządzenie z 18 grudnia 2007 r.

W dwóch załącznikach do nowego rozporządzenia określono stawki opłat produktowych dla poszczególnych opakowań (m.in. z tworzyw sztucznych, aluminium) oraz stawki opłat produktowych dla poszczególnych produktów (m.in. oleje, opony).

Co jest kosztem

Trzeba pamiętać, że kosztem podatkowym może być tylko poniesiona opłata produktowa, o której mowa w art. 12 ust. 2 ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej. Do kosztów uzyskania przychodów nie można natomiast zaliczać dodatkowej opłaty produktowej.

Wyjaśnijmy, iż w razie stwierdzenia, że przedsiębiorca pomimo ciążącego obowiązku nie dokonał wpłaty opłaty produktowej lub dokonał wpłaty w wysokości niższej od należnej wysokość zaległości z tytułu opłaty produktowej określa w drodze decyzji marszałek województwa. W przypadku niewykonania tej decyzji marszałek województwa ustala dodatkową opłatę produktową w wysokości odpowiadającej 50 proc. kwoty niewpłaconej opłaty produktowej. Ta dodatkowa opłata nie stanowi kosztu uzyskania przychodów.

Podstawa prawna

Rozporządzenie ministra środowiska z 29 grudnia 2010 r. w sprawie szczegółowych stawek opłat produktowych (Dz.U. nr 259, poz. 1774).

Art. 3, art. 12, art. 14 ustawy z 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 90, poz. 607 z późn. zm.).

Art. 23 ust. 1 pkt 16a ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).