Jak rozliczyć udziały wspólnika spółki jawnej

Każdy wspólnik ma prawo wystąpić ze spółki jawnej, wypowiadając umowę spółki i zażądać rozliczenia swojego udziału. Wypowiedzenie umowy spółki jest ważne wówczas, gdy wspólnik złoży pisemne oświadczenie na sześć miesięcy przed końcem roku obrachunkowego i doręczy je wszystkim wspólnikom, albo wspólnikowi upoważnionemu do reprezentowania spółki. Wspólnik nie musi uzasadniać, z jakich powodów chce wystąpić ze spółki.

Wypowiedzenie umowy

Wypowiedzenie umowy spółki jawnej powoduje jej rozwiązanie. Jeżeli pozostali wspólnicy chcą, aby funkcjonowała ona nadal pomiędzy nimi, to wówczas powinni zawrzeć umowę jeszcze przed upływem okresu wypowiedzenia, a więc do końca roku obrotowego, pod warunkiem że umowa spółki nie przewidywała krótszego okresu wypowiedzenia. Powinien o tym zawiadomić wspólnika, który wypowiedział umowę. Natomiast zawarcie umowy o dalszym trwaniu spółki i zmianę składu osobowego muszą zgłosić sądowi rejestrowemu.

Gdyby wspólnicy nie zawarli jednak umowy o przedłużeniu trwania spółki, to wówczas wspólnik, który wypowiedział umowę, może domagać się przeprowadzenia likwidacji, ponieważ wystąpiły przyczyny powodujące rozwiązanie spółki.

Jeżeli wykluczenia wspólnika ze spółki domagają się pozostali wspólnicy, to wówczas muszą uzasadnić to, wskazując na ważny powód, na przykład na takie skonfliktowanie wspólników, które utrudnia bądź wręcz uniemożliwia prowadzenie działalności, albo na to, że wspólnik naruszał swoje obowiązki wobec spółki nieuczciwie i niedbale prowadził sprawy spółki, popełniał przestępstwa na szkodę spółki, albo wspólników, uniemożliwiał osiągnięcie celu spółki, albo naruszał zakaz konkurencji. Można żądać wykluczenia nawet z powodów niezawinionych przez wspólnika, na przykład jego długotrwałej choroby lub wyjazdu, co uniemożliwia mu prowadzenie spraw spółki.

Pozew o wyłączenie wspólnika ze spółki do sądu gospodarczego muszą złożyć wszyscy pozostali wspólnicy.

Nie są ważne postanowienia umowy spółki, które zakazywałyby pozostałym wspólnikom domagania się, aby sąd wyłączył któregoś wspólnika ze spółki.