Wspólnik występujący z firmy musi liczyć się z konsekwencjami podatkowymi. Nawet jeśli ostatecznie nie zapłaci podatku dochodowego, to będzie musiał użyć odpowiedniej argumentacji przed organami podatkowymi.

Piotr Majewski, doradca podatkowy z kancelarii Ożóg i Wspólnicy, zwraca uwagę, że wspólnicy spółek osobowych są korzystniej opodatkowani niż udziałowcy/akcjonariusze spółki kapitałowej. Stąd tak wiele przekształceń w spółki osobowe w zeszłym roku. Ekspert dodaje jednak, że wycofanie się wspólnika ze spółki osobowej wiąże się z wątpliwościami, co do skutków podatkowych takiego działania. A zatem zakończenie działalności w spółce może nie być już tak korzystne.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 50 ustawy o PIT (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.) wolne od podatku dochodowego są przychody otrzymane w związku ze zwrotem wkładów w spółce, do wysokości wniesionych do niej wkładów.

- W świetle powołanego przepisu należy uznać, że zwolniona z opodatkowania podatkiem dochodowym będzie wartość otrzymanego przez byłego wspólnika udziału kapitałowego do wartości wcześniej wniesionego do spółki wkładu - mówi Piotr Majewski.

Problem pojawia się jednak w sytuacji, gdy spółka nie dokonywała faktycznego podziału zysków między wspólników, a zatem wartość wypłacanego udziału kapitałowego może być znacznie wyższa od wkładu początkowego wspólnika.

Jak mówi Piotr Majewski, organy podatkowe twierdzą, że skoro taka nadwyżka nie jest objęta zwolnieniem, to podlega opodatkowaniu. Zdaniem eksperta stanowisko takie pomija jednak zasady opodatkowania spółek osobowych.

- Spółki osobowe nie są podatnikami podatku dochodowego. Podatnikami są sami wspólnicy, a wszelkie zyski spółki (również te niepodzielone) były już u wspólników opodatkowane. A więc ich faktyczne przekazanie na rzecz wspólnika w ramach wypłaty wkładu kapitałowego nie powinno się wiązać z ponownym opodatkowaniem - uważa Piotr Majewski.

Dodaje, że korzystne dla podatników stanowisko znajduje również oparcie w orzecznictwie (np. wyrok NSA w Warszawie z 7 października 2004 r., sygn. akt sygn. FSK 594/04). Ekspert zwraca jednak uwagę, że mimo korzystnych wyroków, w przypadku nieopodatkowania otrzymanego udziału kapitałowego, podatnik musi się liczyć z ryzykiem sporu z organami podatkowymi.

OPODATKOWANIE UDZIAŁÓW

Wartość otrzymanego udziału przez występującego wspólnika:

• nie podlega opodatkowaniu do wysokości wkładu

• jest opodatkowana powyżej wysokości wkładu