Ministerstwo Finansów opublikowało projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Projekt ten został przyjęty przez Radę Ministrów. Kogo dotkną zmiany w tej noweli?

Proponowane regulacje będą miały zastosowanie do osób fizycznych i prawnych prowadzących działalność w formie takich spółek. Zgodnie z założeniami zmiany dotyczą zarówno ustawy o CIT, jak i ustawy o PIT.

Podajmy jakiś konkretny przykład zmienianych regulacji?

Zgodnie z projektem wniesienie wkładu niepieniężnego do spółki osobowej nie będzie podlegać opodatkowaniu. W świetle obowiązujących przepisów ustawy o PIT powstają wątpliwości i spory z organami podatkowymi co do tego, czy aport do spółki osobowej jest neutralny podatkowo, czy opodatkowany. Samą zmianę w ustawodawstwie można więc uznać za korzystną dla podatników. Należy ją jednak rozpatrywać w kontekście równoczesnej zmiany zasad ustalania kosztów uzyskania przychodów z tytułu zbycia lub amortyzacji przedmiotów omawianych wkładów.

Co zmieni się w amortyzacji?

W zakresie procedur ustalania wartości początkowej dla potrzeb amortyzacji podatkowej przedmiotów wkładów niepieniężnych będących środkami trwałymi założenia projektu wprowadzają następujące zasady:

● w przypadku przedmiotu amortyzowanego uprzednio u wspólnika wnoszącego wkład wartość początkowa w spółce osobowej ustalana będzie w wysokości równej wartości początkowej wskazanej w księgach wspólnika wnoszącego wkład, z uwzględnieniem dokonanych przez niego uprzednio odpisów amortyzacyjnych, tj. na podstawie zasady kontynuacji amortyzacji;

● w przypadku przedmiotu wkładu niebędącego uprzednio środkiem trwałym, zaliczonym do środków trwałych dopiero przez spółkę osobową, wartość początkowa powinna odpowiadać wysokości wydatków poniesionych przez wspólnika na nabycie lub wytworzenie przedmiotu wkładu, niezaliczonych uprzednio do kosztów uzyskania przychodów tego wspólnika;

● w przypadku gdy nie będzie możliwe ustalenie ceny nabycia lub wytworzenia przedmiotu wkładu przez osobę fizyczną wnoszącą ten wkład, a nieprowadzącą działalności gospodarczej, określenie wartości początkowej w spółce osobowej następować będzie w oparciu o wartość rynkową z dnia wniesienia wkładu.

Istotnej zmianie ulegać będzie na mocy nowelizowanych przepisów także kwestia ustalenia kosztów uzyskania przychodu przy zbyciu przez spółkę osobową przedmiotu wkładu. Czy to prawda?

Tak. Projekt w tym zakresie zakłada, że koszty takie będą równe:

● wydatkom na nabycie albo wytworzenie przedmiotu wkładu poniesionym przez wspólnika wnoszącego wkład, niezaliczonym do kosztów uzyskania przychodów (w tym poprzez odpisy amortyzacyjne). Ma to miejsce w sytuacji, gdy zbywany jest przedmiot wkładu niezaliczony w spółce osobowej do środków trwałych podlegających amortyzacji;

● wartości początkowej przyjętej po wniesieniu aportu w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych pomniejszonej o sumę dokonanych odpisów amortyzacyjnych po tym czasie. Odnosi się to do amortyzowanych środków trwałych spółki osobowej.

Zmiany w odniesieniu do kosztów uzyskania przychodów spowodują, że wnoszenie i zbywanie przedmiotów aportów przez spółki osobowe stanie się neutralne podatkowo. Tym samym podatnicy utracą możliwość podwyższania kosztów przez wnoszenie do spółek osobowych składników majątkowych po wartości wyższej niż wartość początkowa netto lub wartość nabycia/wytworzenia (a przynajmniej podatnicy PIT, którym organy takiego prawa na ogół nie kwestionowały).

Jakie zmiany zajdą w rozliczeniach wspólników?

W zakresie zasad opodatkowania majątku wspólnika otrzymanego w związku z likwidacją spółki osobowej założenia projektu przyjmują, że przychód wspólnika powstanie dopiero w momencie ich zbycia. Koszt powinien być natomiast ustalany według wartości historycznej (tak jak omawiane powyżej).

Na uwagę zasługuje sposób uregulowania wystąpienia wspólnika ze spółki osobowej. Opodatkowaniu podlegał będzie dochód w postaci nadwyżki wartości rynkowej majątku nad jego wartością podatkową bądź ewentualny zysk z reinwestycji pozostawionych przez wspólników zysków uprzednio opodatkowanych po stronie wspólników. Wyłączeniu z opodatkowania podlegać będzie wniesiony uprzednio wkład oraz pozostawiony przez wspólnika niepodzielony zysk (uprzednio opodatkowany).

Założenia nowelizacji zakładają również zasadę kontynuacji amortyzacji w przypadku przekształcenia spółki osobowej w spółkę kapitałową i odwrotnie.