Zakład powołany został w celu utrzymania czystości w mieście. Pieniądze otrzymywał głównie z miejskiego budżetu, na podstawie porozumienia, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 885). Uchwała rady miejskiej zezwalała mu także na zarobek np. poprzez sprzedaż biletów do kąpielisk, najem nieruchomości czy opłaty z tytułu adopcji zwierząt.

Zakład zapytał izbę, czy zadania własne miasta, które wykonuje w jego imieniu, podlegają VAT. Sam uważał, że nie, gdyż – jak wynika z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej – świadczenie usług jest objęte daniną, tylko gdy istnieje stosunek prawny, na podstawie którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych. Mimo że zakład jest odrębnym podatnikiem VAT, to w tej sytuacji taki stosunek nie istnieje, gdyż działa on nie na rzecz miasta, ale w jego imieniu, realizując jego zadania własne nałożone przez ustawę o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 594).

Przeciwnego zdania była izba skarbowa. Podkreślała, że to miasto samo decyduje, jak ma realizować zadania własne. Niezależnie od tego, czy wskaże do tego celu samorządowy zakład budżetowy, czy np. spółkę kapitałową, mamy do czynienia z odpłatnym świadczeniem usług, które podlega VAT. Powołała się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z 16 września 2004 r. (sygn. akt C-382/02). Izba wskazywała, że pytający zakład jest odrębnym podatnikiem VAT prowadzącym niezależną działalność gospodarczą, a przyznane mu środki z budżetu mają wpływ na cenę świadczonych na rzecz gminy usług.

WSA w Szczecinie odrzucił stanowisko izby. Przypomniał uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 czerwca 2013 r. (sygn. akt I FPS 1/13). Wynika z niej, że samorządowe zakłady budżetowe – w odróżnieniu od gminnych jednostek budżetowych (np. szkół, domów kultury) – posiadają odrębny reżim finansowy i mogą być podatnikami VAT niezależnymi od tworzącej je jednostki samorządu. Jak podkreślił WSA, nie oznacza to, że zakład powinien płacić VAT z tytułu wykonywania zadań własnych w imieniu miasta. Na potwierdzenie przywołał orzeczenie NSA z 18 października 2011 r. (sygn. akt I FSK 1369/10).

Wyrok nie jest prawomocny.

ORZECZNICTWO

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 24 października 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 735/13.