Chodziło o art. 113 ust. 2 pkt 2 lit.a ustawy o VAT. Wynika z niego, że do wartości sprzedaży objętej zwolnieniem (limit 200 tys. zł) nie wlicza się obrotu z tytułu dostawy towarów i świadczenia usług zwolnionych z podatku. Mowa o usługach zwolnionych na podstawie art. 43 ust. 1 ustawy o VAT lub przepisów wykonawczych. Wyjątek od tej zasady dotyczy m.in. transakcji związanych z nieruchomościami, chyba że mają charakter pomocniczy.

Spór z fiskusem toczyła wspólnota mieszkaniowa. We wniosku o interpretację poinformowała, że pośredniczy w dostawie mediów (tj. wody, centralnego ogrzewania, wywozu śmieci, odprowadzania ścieków itp.). Ich koszty refakturuje na mieszkańców, nie doliczając marży.

Nie było sporu co do tego, że dostawa mediów na rzecz właścicieli lokali mieszkalnych wykorzystywanych wyłącznie na cele mieszkalne jest zwolniona z VAT. Kwestią sporną było to, czy obrót ten wlicza się do limitu zwolnienia.

Wspólnota mieszkaniowa uważała, że nie musi go uwzględniać, bo odsprzedaż mediów nie jest transakcją związaną z nieruchomościami. Argumentem był art. 28e ustawy o VAT, który mówi o miejscu świadczenia usług związanych z nieruchomościami i nie wymienia wśród nich dostawy mediów.

Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu stwierdził jednak, że bez nieruchomości dostawa mediów nie mogłaby być realizowana. Wyjaśnił, że za czynności związane z nieruchomościami należy uznawać nie tylko usługi ściśle ich dotyczące, lecz wszystkie, których wykonanie oparte jest na wykorzystaniu, używaniu i użytkowaniu nieruchomości.

Doszedł też do wniosku, że dostawa mediów nie jest transakcją pomocniczą. Uznał więc, że należy ją uwzględniać przy wyliczaniu limitu zwolnienia.

Nie zgodził się z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Orzekł, że odsprzedaż mediów nie jest usługą związaną z nieruchomościami. Wniosek ten wyciągnął z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości UE (m.in. wyroków o sygn. akt C-166/05, C-37/08, C-155/12). TSUE zwracał uwagę, że nie chodzi o każde świadczenie usług, które pozostaje w jakimkolwiek, nawet niewielkim związku z nieruchomością, ale o takie, które ma z nieruchomością bezpośredni związek. Słowem, usługa jest związana z nieruchomością tylko wtedy, gdy nieruchomość jest podstawowym elementem jej świadczenia.

Tak samo orzekł Naczelny Sąd Administracyjny. Sędzia Marek Kołaczek wyjaśnił, że owszem, odsprzedaż mediów ma związek z nieruchomością, ale nie jest to związek na tyle bezpośredni, by można ją uznać za usługę związaną z nieruchomościami.

– Przy dostawie mediów nieruchomość nie jest podstawowym elementem świadczenia. Jest nim odsprzedaż wody, ciepła i odprowadzenie ścieków – wyjaśnił sędzia Kołaczek.

orzecznictw

Wyrok NSA z 23 października 2018 r., sygn. akt I FSK 1880/16.