Danina solidarnościowa. Czy można odliczyć ulgę B+R?

Danina solidarnościowa. Kiedy się ją płaci?

Daninę solidarnościową 4-proc. płaci podatnik PIT od nadwyżki ponad 1 mln zł sumy dochodów. Zgodnie z art. 30h ust. 2 ustawy o PIT chodzi o dochody:

- opodatkowane według skali podatkowej, np. z pracy, z działalności gospodarczej, z rent, emerytur, działalności wykonywanej osobiście, z praw autorskich (na zasadach określonych w art. 27 ust. 1, 9 i 9a ustawy o PIT),

- z zysków kapitałowych, czyli ze zbycia udziałów, akcji, pochodnych instrumentów finansowych itp. (art. 30b ustawy),

- z działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym (art. 30c),

- z zagranicznej jednostki kontrolowanej (z ang. CFC – art. 30f).

Przypomnijmy, że daniną solidarnościową miały zostać objęte dochody z IP Box oraz świadczenia otrzymywane przez beneficjentów fundacji rodzinnej. Przepisy te jednak nie zostały uchwalone. Nie odprowadza się więc od nich tej daniny.

Podstawa obliczania daniny solidarnościowej

Przypomnijmy, że od lat są wątpliwości co do obliczania podstawy obliczania daniny solidarnościowej. Jeszcze kilka lat temu fiskus twierdził, że podatnicy nie mogą potrącić strat. W tej sprawie, na korzyść podatników, wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, m.in. w wyrokach z: 6 maja 2025 r. (sygn. akt II FSK 1007/22) 14 lutego 2023 r. (sygn. akt II FSK 1099/22), 13 grudnia 2022 r. (II FSK 1072/22), 7 grudnia 2022 r. (II FSK 1172/22), 19 lipca 2022 r. (II FSK 452/22).

Zasadniczo fiskus pozwala więc uwzględnić stratę z lat ubiegłych. Potwierdza to np. interpretacja zmieniająca szefa Krajowej Administracji Skarbowej z 24 września 2024 r. (DOP3.8220.5.2024.HTCE). Twierdzi jednak, że muszą one dotyczyć dochodu, który powstał w określonym źródle przychodu (patrz interpretacja z 18 listopada 2025 r.; 0113-KDIPT2-3.4011.692.2025.2.PR).

Ulga B+R

Co jednak z ulgami? Spytał o to mężczyzna, wspólnik spółki jawnej. Uzyskuje on dochody z prowadzonej działalności opodatkowanej podatkiem liniowym (19 proc.). Tłumaczył, że korzysta z ulgi na badania i rozwój (B+R). Chciał się upewnić, że koszty kwalifikowane zmniejszają nie tylko podstawę opodatkowania w PIT, ale też podstawę obliczania daniny solidarnościowej.

Argumentował, że przepisy dotyczące daniny solidarnościowej (art. 30h ust. 2 ustawy) posługują się wyrażeniem „dochód podlegający opodatkowania”, a nie tylko „dochód”. Skoro w zeznaniu rocznym podatek dochodowy obliczany jest od kwoty przychodu pomniejszonej o koszty uzyskania przychodu, w tym koszty kwalifikowane, stratę z ubiegłego roku i ulgę B+R, to ta właśnie kwota faktycznie stanowi dochód podlegający opodatkowaniu i powinna stanowić podstawę obliczenia daniny solidarnościowej – twierdził mężczyzna. Powołał się przy tym na wyroki NSA w sprawie odliczania straty.

Stanowisko dyrektora KIS

Z tym jednak nie zgodził się dyrektor KIS. Zwrócił uwagę, że podstawę obliczenia daniny solidarnościowej stanowi nadwyżka ponad 1 mln zł sumy określonych dochodów, po ich pomniejszeniu o kwoty wymienione w art. 30h ust. 2 ustawy o PIT.

- Katalog wymieniony w tym przepisie jest katalogiem zamkniętym, a co za tym idzie, odliczeniom na potrzeby ustalenia wysokości daniny solidarnościowej podlegają tylko te, które bezpośrednio określa ta właśnie regulacja - stwierdził dyrektor KIS. To z kolei oznacza, że nie uwzględnia się pozostałych odliczeń przewidzianych w rozliczeniu rocznym osoby fizycznej, w tym ulgi na działalność badawczo-rozwojową.

Organ podkreślił, że podstawy obliczenia daniny solidarnościowej nie należy utożsamiać z odliczeniami przysługującymi podatnikowi w zeznaniu rocznym.