W badaniach klinicznych organizowanych przez firmy farmaceutyczne dla pacjentów, którzy się na to zgodzili, szpital uzyskuje nieodpłatnie badane produkty lecznicze. Pacjenci w badaniach otrzymują inne leki niż w leczeniu standardowym, a koszty diagnoz i leczenia ponosi sponsor.

Sąd uznał, że usługi szpitala świadczone pacjentom biorącym udział w eksperymencie medycznym niczym nie różnią się od usług świadczonych innym pacjentom. Są więc zwolnione z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054). Zgodnie z tym przepisem zwalnia się z podatku usługi w zakresie opieki medycznej, służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane, wykonywane w ramach działalności leczniczej przez podmioty lecznicze.

W ocenie sądu świadczenia opieki zdrowotnej na rzecz pacjentów wykonywane przez szpital w ramach badań klinicznych nowych produktów leczniczych są usługami, o których mowa w tym przepisie. WSA uzasadniał, że badanie kliniczne nowego leku jest badaniem leczniczym, a nie badawczym, o których mowa w art. 21 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 136, poz. 857 z późn. zm.).

Wyrok jest nieprawomocny.

Wyrok WSA w Olsztynie z 22 grudnia 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 690/11.