Usługi wynajmowania (a także wydzierżawiania) nieruchomości o charakterze mieszkalnym są zasadniczo zwolnione z VAT. Preferencja przysługuje, jeżeli spełnione są dwa podstawowe warunki.

– Pierwszy z nich mówi o mieszkalnym charakterze samego lokalu, drugi dotyczy mieszkaniowego celu najmu – wyjaśnia Katarzyna Siekiera, konsultant w FL Tax.

To, czy ten drugi warunek jest spełniony, w praktyce może budzić wątpliwości. Przykładem jest spór, który ostatnio rozstrzygał Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z 3 września 2013 r., sygn. akt I FSK 1012/12). W sprawie tej spółka świadczyła usługi najmu lokali mieszkalnych na rzecz innych podmiotów gospodarczych, które z kolei wynajmowały je do celów mieszkaniowych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. NSA uznał, że w takiej sytuacji zwolnienie z VAT nie ma zastosowania (wyrok dotyczył wprawdzie stanu prawnego obowiązującego do końca 2010 r., ale obecnie przesłanki zwolnienia są analogiczne).

Katarzyna Siekiera zauważa, że takie rozstrzygnięcie wynika z tego, że zwolnienie jest uzależnione od sposobu wykorzystania lokalu (cel mieszkaniowy) przez najemcę. – A trudno uznać, że usługi najmu lokalu na rzecz podmiotu gospodarczego, który następnie podnajmuje go na cele mieszkaniowe, są dokonywane na cele mieszkaniowe najemcy – podkreśla ekspert FL Tax.

W takich okolicznościach celem najmu będzie wykorzystanie lokalu do potrzeb prowadzonej przez najemcę działalności gospodarczej. – Wobec tego stanowisko wyrażone przez NSA zasługuje na aprobatę – komentuje Katarzyna Siekiera.

Dodaje, że podobnie wypowiadają się organy podatkowe w indywidualnych interpretacjach wydawanych na gruncie aktualnie obowiązujących przepisów. Przykładem może być interpretacja dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 13 maja 2013 r. (sygn. akt IPTPP4/443-95/13-2/JM) oraz interpretacja dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 5 września 2011 r. (sygn. akt IPPP1-443-943/11-2/JL).

– Jednocześnie, moim zdaniem, niesłuszny jest prezentowany przez NSA pogląd, zgodnie z którym istotą zwolnienia z VAT jest najem lokalu osobie fizycznej w celu zaspokojenia jej potrzeb mieszkaniowych – uważa Katarzyna Siekiera.

Argumentuje, że najem np. lokalu osobie prawnej, która zamierza zakwaterować w nim swoich pracowników, także jest dokonywany na cele mieszkaniowe, a więc będzie podlegał zwolnieniu z VAT. Stanowisko takie zostało zaprezentowane m.in. w interpretacji dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 22 lutego 2012 r. (sygn. IPTPP4/443-76/11-4/OS).