Jeśli podatnik dokonuje zakupów związanych z działaniem w charakterze przedsiębiorcy (a więc podatnika VAT), podatek naliczony podlega odliczeniu. Według Jerzego Martiniego, doradcy podatkowego, dotyczy to również przypadku, gdy podatnik zakończył działalność gospodarczą, lecz zakupy są konsekwencją prowadzenia wcześniej biznesu podlegającego opodatkowaniu VAT, np. koszty związane z likwidacją firmy.

Ekspert przypomina, że analogiczny przypadek był przedmiotem orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości UE (sprawa C-32/03 Fini H.). Trybunał potwierdził w nim prawo do odliczenia podatku naliczonego przez podatnika, który zaprzestał prowadzenia działalności, jednak nadal ponosił koszty będące konsekwencją prowadzonej wcześniej firmy. W tym przypadku prawo do odliczenia podatku naliczonego oparte było na związku z historyczną działalnością podatnika. Trybunał przyznał prawo do odliczenia podatku od towarów i usług uznając, że podatnik powinien być uwolniony od ponoszenia ciężaru tego podatku związanego (nawet historycznie) z działalnością opodatkowaną VAT.

Prawidłowość takiej interpretacji potwierdza też orzecznictwo unijne dotyczące zaniechanych inwestycji. W tym przypadku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej potwierdził prawo do odliczenia VAT, mimo że ostatecznie przedsiębiorca nie dokonywał czynności opodatkowanych (wyroki w sprawach C-37/95 Ghent Coal, C-10/94 INZO oraz C-400/98 Breitsohl).

– Wyjątkiem od zasady odliczenia VAT przez podatnika przedsiębiorcę w stanie likwidacji są sytuacje, gdy nie działa on w charakterze podatnika – zwraca uwagę Jerzy Martini.

Dotyczy to przypadków, gdy czynności, z którymi związane są zakupy, nie są związane z działalnością gospodarczą czy też konsekwencją tej działalności, jak np. wydanie majątku polikwidacyjnego wspólnikowi.

Projekt „Świadomy podatnik”
Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych „Lewiatan”, pod patronatem DGP prowadzi projekt: „Świadomy podatnik”. Celem projektu jest podnoszenie wiedzy podatkowej przedsiębiorców.
W ramach tej akcji podatnicy mogą zgłaszać problemy podatkowe, które będą bezpłatnie rozwiązywać doradcy podatkowi. Rozwiązania publikujemy na łamach DGP. Pytania można zadawać przez stronę www.radapodatkowa.pl lub wysyłać na adres sekretarz@radapodatkowa.pl.