Jeżeli organ podatkowy nie zwróci nadpłaty w terminie, należy w pierwszej kolejności ustalić przyczyny wystąpienia takiej sytuacji. Marcin Sobieszek, doradca podatkowy w Chałas i Wspólnicy Kancelaria Prawna, podpowiada, zwraca uwagę, że może się bowiem okazać, że nadpłata np. została zaliczona z urzędu na poczet zaległości podatkowych, do czego organ podatkowy jest uprawniony, lub nie została zwrócona w wyniku oczywistej pomyłki urzędnika.

– Nadpłaty (oraz ich oprocentowanie – jeżeli jest należne) podlegają z urzędu zaliczeniu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę (lub odsetkami za zwłokę od zaliczek na podatek uiszczonych w zaniżonej wysokości) oraz na poczet bieżących zobowiązań podatkowych – potwierdza Alicja Sarna, doradca podatkowy w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy.

W praktyce sytuacje braku zwrotu nadpłaty przez organy podatkowe, w przypadku gdy jest ona należna, są rzadkością

Dopiero w sytuacji braku takich należności nadpłata jest zwracana podatnikowi (o ile nie zawnioskuje on o zaliczenie jej na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych).

Prawo do ponaglenia

Jeżeli po interwencji podatnika nadpłata nadal nie zostanie zwrócona, podatnik ma możliwość złożenia ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu podatkowego wyższego stopnia.

– W przypadku uznania ponaglenia za uzasadnione organ podatkowy (np. dyrektor izby skarbowej) zobowiązany jest do wyznaczenia dodatkowego terminu załatwienia sprawy oraz zarządzenia wyjaśnienia przyczyn i ustalenia osób odpowiedzialnych za niezałatwienie sprawy w terminie – wskazuje Marcin Sobieszek.

Gdy ponaglenie na działalnie organu podatkowego nie odniesie pożądanego skutku, podatnikom przysługuje prawo do wniesienia skargi na bezczynność organu podatkowego zgodnie z przepisami prawa o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Marcin Sobieszek przypomina, że przed złożeniem takiej skargi podatnik powinien wyczerpać środki zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organami podatkowymi (tj. w tym przypadku złożyć ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie zgodnie z Ordynacją podatkową).

W przypadku braku zwrotu należnej nadpłaty podatku na rzecz przedsiębiorcy podlegają one oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych. Obecnie odsetki takie wynoszą 14 proc.