Aby móc skorzystać ze wspólnego rozliczenia małżonków, konieczne jest spełnienie łącznie pewnych warunków. Jak tłumaczą eksperci z Izby Skarbowej w Łodzi, po pierwsze, oboje małżonkowie muszą podlegać nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Posiadanie przez jednego z małżonków miejsca zamieszkania poza terytorium RP wyklucza możliwość skorzystania ze wspólnego rozliczenia swoich dochodów. Okres zamieszkania w Polsce musi trwać cały rok podatkowy. Zmiana miejsca zamieszkania na Polskę w ciągu roku podatkowego nie da prawa do wspólnego rozliczenia za rok podatkowy, w którym zmiana ta nastąpiła.

Po drugie, pomiędzy małżonkami musi istnieć przez cały rok podatkowy wspólność majątkowa małżeńska.

Po trzecie, przez cały rok należy być w związku małżeńskim. Jeśli zatem podatnicy wzięli ślub w 2007 roku, wspólnego rozliczenia PIT będą mogli dokonać dopiero przy rozliczaniu dochodów uzyskanych w roku 2008.

Wybór preferencji

Wyboru wspólnego rozliczenia podatku dokonujemy poprzez złożenie w terminie do 30 kwietnia 2008 r. wniosku na formularzu PIT-36 lub PIT-37.

- W praktyce oznacza to zaznaczenie w formularzu podatkowym w poz. 6 kwadratu nr 2 oraz złożenie podpisów w części R - PIT-36 lub w części J - PIT-37. Złożenie wniosku po terminie wyklucza możliwość wspólnego opodatkowania małżonków. Inna sytuacja będzie wówczas, jeżeli jeden z małżonków nie podpisze zeznania. W takim przypadku urząd wezwie osobę składającą zeznanie do uzupełnienia podpisu na formularzu PIT - tłumaczy Agnieszka Pawlak z Izby Skarbowej w Łodzi.

Jednocześnie stwierdza, że wypełniając zeznanie podatkowe, od dochodów małżonków należy odliczyć kwoty ulg, jakie przysługują im odrębnie. Jeśli którykolwiek z małżonków dokonał odliczeń od dochodu/podatku (np. ulga rehabilitacyjna, internetowa, prorodzinna), do składanego formularza PIT-36 lub PIT-37 załącza wypełnioną informację o odliczeniach - PIT/O.

Bez prawa do jednego PIT

Pracownicy łódzkiej izby skarbowej wskazują, że przepisy ustawy o PIT przewidują również sytuację, w których małżonkowie nie mają prawa do wspólnego rozliczenia PIT.

Opodatkowaniu PIT podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o PIT oraz dochodów, od których na podstawie Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest co do zasady suma dochodów z wszystkich źródeł przychodów.

- Ze wspólnego rozliczenia z małżonkiem nie mogą skorzystać osoby, które wybrały liniową formę opodatkowania oraz prowadzące działalność gospodarczą, rozliczaną na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Wyjątkiem są tu osoby uzyskujące przychody z tytułu wynajmu lokalu (poza działalnością gospodarczą), które zachowują prawo do wspólnego rozliczenia - stwierdza Agnieszka Pawlak.

Według naszej rozmówczyni prawo do łącznego opodatkowania ustaje wraz ze śmiercią jednego z małżonków. Od tej zasady istnieją jednak pewne wyjątki.

Z łącznego opodatkowania może skorzystać podatnik, który:

•  zawarł związek małżeński przed rozpoczęciem roku podatkowego, a jego małżonek zmarł w trakcie roku podatkowego,

•  pozostawał w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, a małżonek zmarł po upływie roku podatkowego przed złożeniem zeznania rocznego.

Rozliczając się ze zmarłym małżonkiem, należy w pozycji 6 formularza PIT-36 lub PIT-37 zaznaczyć kwadrat nr 3.

Wybierając możliwość wspólnego rozliczenia ze zmarłym w ciągu roku małżonkiem, tracimy prawo do rozliczenia się jako osoba samotnie wychowująca dziecko, co w zależności od sytuacji może okazać się rozwiązaniem korzystniejszym finansowo.

Kiedy mąż i żona złożą jeden PIT

Małżonkowie mogą skorzystać ze wspólnego rozliczenia niezależnie od tego, jak wysokie dochody osiągnął jeden z nich, jak również wtedy, gdy jeden z małżonków uzyskał dochody w wysokości niepowodującej obowiązku zapłaty podatku lub ich nie uzyskał