sygn. akt I FSK 1888/19 wyrok NSA z 3 marca 2020 r.

O CO TOCZYŁ SIĘ SPÓR

Od 30 kwietnia 2018 r. szef KAS ma prawo blokować rachunki bankowe przedsiębiorców, jeśli stwierdzi, że mogą one służyć wyłudzeniom podatkowym. Blokada na 72 godz. jest natychmiastowa, bez ostrzeżenia i może zostać przedłużona nawet do trzech miesięcy. Chodziło o to, czy sądy administracyjne mogą kontrolować nałożenie krótkiej blokady rachunków czy tylko jej przedłużenie. Z przepisów wynika, że zażalenie wnosi się jedynie na postanowienie o przedłużeniu blokady. Szef KAS od samego początku stał na stanowisku, że nałożenie blokady na 72 godz. nie może być kontrolowane przez sądy. Argumentował, że jest to czynność materialno-techniczna, która nie podlega zaskarżeniu. W ogóle więc nie analizował argumentacji podatników dotyczącej nakładania blokad, którą ci podnosili w zażaleniach na przedłużenie blokady.

ROZSTRZYGNIĘCIE

Przesłanki krótkiej blokady rachunku podlegają kontroli sądowoadministracyjnej w przypadku zaskarżenia postanowienia szefa KAS w przedmiocie przedłużenia tejże blokady na czas oznaczony. Sądy mają prawo kontrolować zarówno nałożenie blokady, jak i jej przedłużenie. Brak tej kontroli prowadziłby do naruszenia zasad konstytucyjnych.

PODSUMOWANIE

Wyrok NSA to przełom w sprawie sporów o tzw. procedurę STIR, czyli prawo fiskusa do blokad kont podatników. Początkowo NSA zastanawiał się nad skierowaniem sprawy pod uchwałę. Ostatecznie jednak z niej zrezygnował i przesądził spór na korzyść podatników zwykłym wyrokiem.