Środki trwałe zakupione częściowo z dotacji muszą być odpowiednio ujęte w księgach rachunkowych. Do ewidencji tego typu transakcji spółki powinny skorzystać z metody przychodowej. W tym kontekście warto zwrócić uwagę na art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy o rachunkowości, według którego rozliczenia międzyokresowe przychodów, dokonywane z zachowaniem zasady ostrożności, obejmują w szczególności: środki pieniężne otrzymane na sfinansowanie nabycia lub wytworzenia środków trwałych, w tym także środków trwałych w budowie oraz prac rozwojowych, jeżeli stosownie do innych ustaw nie zwiększają one kapitałów (funduszy) własnych. Zaliczone do rozliczeń międzyokresowych przychodów kwoty zwiększają stopniowo pozostałe przychody operacyjne, równolegle do odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych od środków trwałych lub kosztów prac rozwojowych sfinansowanych z tych źródeł.
Ewidencja dotacji
Dotacje z Unii Europejskiej powinny być w sposób systematyczny i racjonalny ujmowane jako przychody w okresach, w których zapewniona zostanie ich współmierność z refundowanymi kosztami ujętymi w rachunku zysków i strat. Dotacje dotyczące aktywów podlegających amortyzacji są ujmowane jako przychód przez okres ekonomicznego użytkowania tych aktywów.
Dlatego też ewidencja wpływu środków na rachunek bankowy beneficjenta może być odzwierciedlona następującym zapisem: strona Wn konta 135 „Inne rachunki bankowe”, strona Ma konta 840 „Rozliczenia międzyokresowe przychodów” (w analityce „Środki z funduszy UE”). Natomiast zakup środka trwałego częściowo finansowanego ze środków unijnych: strona Wn konta 010 „Środki trwałe”, strona Ma konta 300 „Rozliczenie zakupu” lub 240 „Pozostałe rozrachunki”, lub konta 130 „Rachunek bankowy” (135 „Inne rachunki bankowe”). Późniejsze rozliczenie kosztów i przychodów zostanie zaksięgowane w poniższy sposób:
  • Odpisy amortyzacyjne od zakupionych środków trwałych: strona Wn 400 „Amortyzacja”, strona Ma konta 050 „Umorzenie środków trwałych”;
  • Zaliczenie części dotacji do pozostałych przychodów operacyjnych równolegle do odpisów amortyzacyjnych: strona Wn konta 840 „Rozliczenia międzyokresowe przychodów” (w analityce „Środki z funduszy UE”), strona Ma konta 760 „Pozostałe przychody operacyjne” (w analityce „Środki z funduszy UE”), w okresie sprawozdawczym, którego dotyczą korzyści ekonomiczne.
Ulepszenie z dotacji
Środki trwałe, również te, które częściowo zostały sfinansowane z dotacji, mogą zostać ulepszone. Warto pamiętać, że przeprowadzenie tego typu prac ma na celu zwiększenie wartości tego składnika majątku. Z ulepszeniem mamy do czynienia w przypadku przebudowy, rozbudowy, modernizacji lub rekonstrukcji. Powstaje nowa podstawa ustalania odpisów amortyzacyjnych. Miarą ulepszenia zgodnie z prawem bilansowym są m.in.: korzyści wynikające z wydłużenia okresu używania środka trwałego, zwiększenia możliwości wytwórczych, lepszej jakości produktów.
Tak jak wcześniej wspomniałam, w wyniku ulepszenia środka trwałego powstaje nowa podstawa dokonywania odpisów amortyzacyjnych. Wynika to z art. 31. ust. 1 ustawy o rachunkowości. Zgodnie z tym przepisem wartość początkową stanowiącą cenę nabycia lub koszt wytworzenia środka trwałego powiększają koszty jego ulepszenia, powodujące, że jego wartość po zakończeniu ulepszenia przewyższa tę, która była oszacowana w momencie przyjęcia tego składnika majątku do używania.
ULEPSZENIE A REMONT
Wydatki na ulepszenie należy odróżnić od wydatków na remont środka trwałego. Ma to kluczowe znaczenie dla ewidencji księgowej kosztów.
Za remont uważa się wykonanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót mających na celu odtworzenie stanu pierwotnego. Dlatego wydatki poniesione w tym celu ujmuje się jako koszty operacyjne w okresie, w którym zostały poniesione.
AGNIESZKA POKOJSKA
agnieszka.pokojska@infor.pl
PODSTAWA PRAWNA
■ Art. 10 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694 z późn. zm.).
■ Międzynarodowy Standard Rachunkowości nr 20 Dotacje rządowe oraz ujawnianie informacji na temat pomocy rządowej.
ikona lupy />
Jak rozliczyć ulepszenie maszyny / DGP