Bank w 1998 r. udzielił kredytu w wysokości 300 tys. zł. Podatnik miał go spłacić po roku. Nie wywiązał się jednak z umowy, w związku z czym w czerwcu 2000 r. doszło do zawarcia ugody. Zgodnie z nią do długu przystąpiły jeszcze dwie osoby, które zobowiązały się spłacić go solidarnie z kredytobiorcą.

W 2009 r. podpisano kolejną ugodę między bankiem a dłużnikami, na mocy której zmieniono warunki spłaty zobowiązań. Bank zgodził się umorzyć odsetki od kredytu, o ile dłużnicy (trzy osoby) dotrzymają wszystkich warunków porozumienia. Ponieważ skarżący spełnił je, bank umorzył odsetki od kredytu i sporządził w 2009 r. dla dłużników informację PIT-8C, wskazując jako przychód kwotę umorzonych odsetek.

Skarżący złożył 30 kwietnia 2010 r. zeznanie roczne za 2009 r., w którym wykazał m.in.: dochód w wysokości ponad 336 tys. zł i podatek należny ponad 89 tys. zł.

W sierpniu 2010 r. złożył jednak korektę zeznania, w której wykazał m.in.: dochód w wysokości ponad 14 tys. zł i podatek należny 0 zł. Uzasadnił, że błędnie zaliczył do przychodów wartość umorzonych odsetek od kredytu bankowego, którego był poręczycielem.

Spór sprowadzał się do rozstrzygnięcia, czy zwolnienie z długu poręczyciela spowodowało powstanie u niego przysporzenia majątkowego i w efekcie przychodu z nieodpłatnego świadczenia z innych źródeł.

Sąd orzekł, że skarżący otrzymał nieodpłatne świadczenie, które należy zaliczyć do przychodów z innych źródeł. Świadczeniem tym są umorzone odsetki uzyskane na podstawie ugody zawartej z bankiem w maju 2009 r.

Sąd uzasadnił, że zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o PIT (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody. Z kolei jak wynika z art. 11 ust. 1 ustawy przychodami w przypadku realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Wojewódzki sąd administracyjny dodał, że ze świadczeniem nieodpłatnym mamy do czynienia w przypadkach, w których otrzymujący uzyskuje określoną korzyść i nie świadczy nic w zamian. Odnosząc się do stanu faktycznego, uznał, że gdyby bank nie umorzył odsetek, to dłużnik musiałby je zapłacić, co oznaczałoby uszczuplenie jego majątku. O przychodach możemy mówić nie tylko, gdy zwiększają się aktywa, lecz także wtedy, gdy zmniejszają się pasywa.

Wyrok jest nieprawomocny.

Gdyby bank nie umorzył odsetek, to dłużnik musiałby je zapłacić, co oznaczałoby uszczuplenie jego majątku. O przychodach możemy mówić nie tylko, gdy zwiększają się aktywa, lecz także wtedy, gdy zmniejszają się pasywa

ORZECZNICTWO

Wyrok WSA w Lublinie z 21 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Lu 363/12.