Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł wczoraj (wyrok w sprawie C-438/09 Dankowski), że polscy przedsiębiorcy mają prawo do odliczenia podatku z tytułu nabycia usług od osoby, która nie była zarejestrowanym podatnikiem VAT. Odliczyć podatek można na podstawie faktury, która zawiera wszystkie informacje wymagane dyrektywą o VAT, czyli informacje niezbędne do ustalenia tożsamości osoby wystawiającej faktury oraz informacje o rodzaju wykonanych usług. Trybunał zwrócił uwagę, że państwa członkowskie nie mogą ograniczać prawa do odliczenia VAT w sytuacji, gdy usługodawca nie był zarejestrowanym podatnikiem VAT.

Uzasadniając orzeczenie, trybunał stwierdził, że uchybienie obowiązkowi zgłoszenia rozpoczęcia działalności opodatkowanej VAT przez jednego podatnika nie może podważać przysługującego innemu podatnikowi prawa do odliczenia wynikającego z dyrektywy.

Polskie przepisy, które uzależniają prawo do odliczenia VAT od zarejestrowania działalności dla celów tego podatku, są więc niezgodne z dyrektywą unijną. Jak stwierdził trybunał, stanowią one środek o charakterze ogólnym, ograniczający prawo do odliczenia VAT w odniesieniu do wszelkich czynności dokonywanych przez podatnika, który nie dopełnił obowiązku zarejestrowania się dla celów VAT. Takie ograniczenie prawa do odliczenia wykracza poza zakres dopuszczalny na mocy dyrektywy – uznał trybunał.

Zdaniem Romana Namysłowskiego, doradcy podatkowego w Ernst & Young, wyrok jest zgodny z zasadą neutralności VAT. Nie ma wątpliwości, że władze skarbowe, które skontrolują wystawcę faktury VAT, nakażą mu zapłacić podatek. Nie mogą one najpierw nakazać zapłaty VAT wystawcy, który się nie zarejestrował, a odmówić prawa do odliczenia odbiorcy faktury.

– Sprawa ta ma charakter ogólny, w związku z tym wyrok powinien mieć zastosowanie do wszystkich podatników, którzy znaleźli się w takiej sytuacji jak skarżący – wyjaśnia Roman Namysłowski.

W opinii eksperta podatnicy, którym w przeszłości fiskus odmówił prawa do odliczenia VAT z powodu niedopełnienia obowiązku rejestracji przez wystawcę faktury, będą mogli skorygować swoje rozliczenia i odzyskać podatek.