Każdy, kto osiągnął jakikolwiek przychód podlegający podatkowi dochodowemu, musiał wystąpić o nadanie numeru identyfikacji podatkowej (NIP). Jeśli był to dochód osiągnięty za pośrednictwem tzw. płatnika (np. z tytułu umowy o pracę), musiał składać wniosek o nadanie NIP wraz z pierwszym rocznym zeznaniem podatkowym (PIT). Taki numer osobie fizycznej nadawany jest na stałe.

Jeśli osoba rozpoczynająca działalność gospodarczą ma już swój NIP, musi w urzędzie skarbowym (właściwym dla miejsca zamieszkania) złożyć wypełniony formularz aktualizacyjny. Jedynie gdy zamierza działać w formie spółki cywilnej, musi wystąpić o nadanie numeru identyfikacji podatkowej (nowego) tej spółce cywilnej. Wówczas właściwym urzędem skarbowym dla takiego wystąpienia będzie urząd skarbowy właściwy ze względu na miejsce prowadzonej działalności w formie spółki cywilnej, który jest też właściwy ze względu na obowiązki wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług.

Spółka cywilna musi mieć swój własny NIP, m.in. właśnie dlatego, że na podstawie przepisów o VAT jest odrębnym podmiotem, co oznacza, że wspólnicy spółki cywilnej nie rozliczają VAT według udziałów, jak w przypadku podatku dochodowego, ale wspólnie. Można powiedzieć, że płatnikiem podatku VAT jest spółka cywilna, a nie wspólnicy.

Podatnicy mają obowiązek aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym przez dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego do właściwego naczelnika urzędu skarbowego nie później niż w terminie 30 dni od dnia, w którym nastąpiła zmiana danych objętych zgłoszeniem. Natomiast podatnicy VAT nie później niż w terminie 14 dni od dnia, w którym nastąpiła zmiana danych.

Trzeba więc pamiętać, że zgłoszenie identyfikacyjne osób fizycznych zawiera nazwisko, imiona, imiona rodziców, datę i miejsce urodzenia, płeć, nazwisko rodowe, obywatelstwo lub obywatelstwa, adres miejsca zamieszkania, adres miejsca zameldowania na pobyt stały lub czasowy, rodzaj i numer dowodu tożsamości oraz numer ewidencyjny PESEL. Zgłoszenie identyfikacyjne podatników wykonujących działalność gospodarczą zawiera również informacje dotyczące tej działalności. Podatnicy prowadzący działalność gospodarczą dołączają do zgłoszenia identyfikacyjnego uwierzytelnione lub urzędowo poświadczone kopie dokumentów potwierdzających informacje objęte zgłoszeniem, w szczególności: odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, umowy spółki, dokumentu potwierdzającego uprawnienie do korzystania z lokalu lub nieruchomości, w których znajduje się siedziba, zaświadczenia o numerze identyfikacyjnym REGON.

Zmiana w zakresie którejkolwiek z tych informacji powoduje obowiązek złożenia aktualizacyjnego NIP-1.

JAK TO ZROBIĆ...

Ustalamy, czy musimy zaktualizować NIP

PROBLEM: Lekarz rozpoczyna prowadzenie prywatnej praktyki jako osoba fizyczna. Ustala, czy wśród czynności rejestracyjnych podlega obowiązkom ewidencyjnym z zakresu NIP.

ROZWIĄZANIE: Jeśli dla podatnika jest to pierwsza forma aktywności, w wyniku której powstanie dochód, nie ma jeszcze nadanego i nie składał wniosku o nadanie NIP, musi wypełnić formularz NIP-1, jako zgłoszenie do nadania numeru identyfikacji podatkowej. Gdy zaś podatnik ma już NIP, składa wypełniony formularz aktualizacyjny NIP-1. Ma na to 30 dni, a jeśli od razu rejestruje się jako czynny podatnik VAT, musi aktualizacji dokonać w ciągu 14 dni.