Zmiana wynika z przyjętego przez rząd projektu nowelizacji ordynacji podatkowej. Zakłada on rozszerzenie zakresu automatycznej wymiany informacji finansowej w ramach UE.

Nowe przepisy będą dotyczyć wprawdzie tylko dochodów obcokrajowców uzyskiwanych w naszym kraju, ale analogiczne ustawy uchwaliły już inne kraje unijne. Zobowiązały się w nich do przekazywania do Polski informacji o zagranicznych dochodach naszych rodaków.

Nowelizując ordynację, Polska wdroży postanowienia unijnej dyrektywy 2011/16/UE o współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania.

– Nasz kraj miał taki obowiązek do 1 stycznia 2015 r., ale dotychczas przepisy nie zostały nawet wniesione pod obrady Sejmu – zwraca uwagę Grzegorz Ogórek, menedżer w dziale prawnopodatkowym w PwC.

Harmonogram zaciskania pętli podatkowej

Harmonogram zaciskania pętli podatkowej

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Nowelizacja będzie dotyczyć dochodów nierezydentów uzyskanych już od 2014 r.

Jak jest dziś

Chodzi o okresowe przesyłanie sobie przez państwa unijne informacji o dochodach podatników zamieszkałych w jednym kraju do drugiego – gdzie powinni się z nich rozliczyć.

Dotychczas według takiej procedury Polska przekazywała zainteresowanym krajom tylko informacje o zagranicznych dochodach z odsetek. Oprócz tego na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania nasz fiskus przekazuje za granicę informacje o wynagrodzeniach dyrektorów i świadczeniach emerytalno-rentowych wykazywane na informacjach IFT-1R.

Jak będzie

Po nowelizacji ordynacji zakres wymiany informacji będzie szerszy. Z proponowanego przez rząd nowego art. 305ja wynika, że procedura obejmie nie tylko wynagrodzenia dyrektorów, świadczenia emerytalno-rentowe, ale także dochody nierezydentów osiągane w Polsce ze:

● stosunku pracy,

● kontraktów menedżerskich i powołania do zarządu bądź rady nadzorczej,

● działalności wykonywanej osobiście,

● zasiłków pieniężnych wypłacanych przez pracodawcę.

Nasz fiskus już dziś może łatwo pozyskiwać takie dane z systemów informatycznych i dlatego – jak wynika z uzasadnienia do projektu – nie nałoży z tego powodu nowych obowiązków informacyjnych na podatników.

Informacje będzie przekazywał za granicę minister finansów przynajmniej raz w roku w terminie 6 miesięcy od końca roku podatkowego, gdy fiskus uzyskał informacje o dochodach. W tym celu wykorzysta dane wykazane na formularzach PIT-11, PIT-40 i IFT-1/IFT-1R.

Co pominięto

Z art. 8 dyrektywy 2011/16/UE wynika, że automatyczna wymiana informacji powinna objąć także dochody z produktów ubezpieczenia na życie oraz z posiadanych nieruchomości (np. z ich najmu). Nasz fiskus nie przekaże jednak takich danych za granicę. Argumentuje, że obecnie nie jest to możliwe. Dochody z produktów ubezpieczenia na życie są wolne od PIT, przez co nie są wykazywane w dokumentach rozliczeniowych. Natomiast przekazywanie informacji o czynszu za najem itp. jest dopiero rozważane w przyszłości – napisało Ministerstwo Finansów w uzasadnieniu do projektu.

– To informacja dobra tylko dla obcokrajowców w Polsce, niekoniecznie dla naszych rezydentów – zwraca uwagę Grzegorz Ogórek. Wyjaśnia, że inne kraje przekażą Polsce informacje na temat dochodów, np. z wynajmu zagranicznej nieruchomości albo wypłaty z ubezpieczenia na życie.

Inne kraje UE w odróżnieniu od Polski wdrożyły już przepisy dyrektywy – przypomina Grzegorz Ogórek. To oznacza, że chociaż nasz fiskus dopiero przymierza się do rozszerzania wymiany informacji o dochodach zagranicznych rezydentów, to sam powinien już uzyskiwać takie dane o zagranicznych przychodach polskich podatników. I to tych osiągniętych od 1 stycznia 2014 r.

– W praktyce więc osoba, która zapomniała o zadeklarowaniu dochodu uzyskanego w obcym kraju w 2014 r., powinna zastanowić się, czy nie jest to dobry moment na skorygowanie zeznań – zauważa ekspert. Podkreśla, że zignorowanie tego grozi koniecznością zapłaty zaległej daniny, odsetek za zwłokę i ewentualnymi sankcjami karnymi skarbowymi. ©?

Od FATCA po OECD

Nowelizacja ordynacji to tylko jeden etap rozszerzania wymiany informacji finansowych. Niezależnie od tego Polska wdrożyła już ustawę, która wprowadziła do naszego porządku prawnego postanowienia amerykańskiej FATCA, zgodnie z którą nasz kraj i USA wymienią się informacjami o dywidendach, odsetkach od papierów wartościowych i o innych transferach.

Przy okazji amerykańska ustawa zmusiła kraje Unii Europejskiej do zmiany unijnej dyrektywy 2011/16/UE. Już pod koniec 2014 r. Rada UE zobowiązała państwa członkowskie do wymiany informacji o: dywidendach, dochodach z aktywów pieniężnych oraz saldach na rachunkach osób fizycznych z państw unijnych i ich przekazywania zainteresowanym państwom członkowskim do końca 2015 r.

Potem znaczenie zyska opublikowany przez OECD nowy standard wymiany informacji. Zakłada on, że instytucje finansowe kilkudziesięciu krajów świata (nie tylko UE) przekażą fiskusowi ze swojego państwa informacje o każdym rodzaju dochodów inwestycyjnych (w tym pochodzących z: odsetek, dywidend, sprzedaży kapitałów pieniężnych z niektórych umów ubezpieczeniowych i innych podobnych). Ten następnie przekaże informacje za granicę. 

Etap legislacyjny

Projekt nowelizacji ordynacji podatkowej – przyjęty przez rząd 19 maja 2015 r.