Tablet, laptop czy quad – takie prezenty komunijne, o dużej wartości otrzymuje wiele dzieci przystępujących do Pierwszej Komunii Świętej. Upominki wręczane dzieciom przystępującym do komunii są formą darowizny od bliskiej lub dalszej rodziny oraz przyjaciół. A darowizny – przynajmniej z formalnego punktu widzenia – mogą być opodatkowane lub w niektórych sytuacjach powinny być przynajmniej zgłoszone do urzędu skarbowego. Konieczność ewentualnej zapłaty podatku lub zgłoszenia zależy od wartości darowizny oraz od więzów, jakie łączą dziecko z osobą, która je obdarowuje.

Najbliższa rodzina

W tzw. grupie zerowej (zaliczają się do niej: małżonek, rodzice, dziadkowie, dzieci, wnuki, rodzeństwo, ojczym i macocha) podatku od darowizny nie trzeba w ogóle płacić – niezależnie od jej kwoty. Jeśli jednak wartość darowizny w ciągu ostatnich 5 lat przekroczy 9 637 zł, trzeba ją zgłosić fiskusowi – mamy na to 6 miesięcy (małoletnie dziecko nie może tego zrobić samodzielnie, dlatego zgłoszenia w jego imieniu powinien dokonać rodzic). Należy również pamiętać, że jeśli darowizna to po prostu określona kwota pieniędzy, powinny one zostać przelane na konto lub wysłane przekazem pocztowym. Jeśli pieniądze zostaną przekazane z ręki do ręki, „w kopercie”, a kwota przekracza wspomniany wcześniej limit, zwolnienie z podatku nie przysługuje nawet w najbliższej rodzinie. Jeśli darowizna nie zostanie zgłoszona do urzędu skarbowego w terminie lub nie zostanie przekazana na konto lub przekazem, osoby zaliczające się do grupy zerowej muszą zapłacić podatek w takiej wysokości, jaki obowiązuje w pierwszej grupie podatkowej (patrz ramka). Należy także zwrócić uwagę, że w grupie zerowej nie ma synowej, zięcia oraz teściów - w tym przypadku otrzymane od nich darowizny nie będą opodatkowane do kwoty 9 637 zł.

Grupa „0” - małżonek, zstępni (dzieci, wnuki), wstępni (rodzice, dziadkowie), pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha;
I grupa podatkowa - małżonek, zstępni (dzieci, wnuki), wstępni (rodzice, dziadkowie), pasierb, zięć, synowa, rodzeństwo, ojczym, macocha i teściowie;
II grupa podatkowa - zstępni rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępni i małżonkowie pasierbów, małżonkowie rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych;
III grupa podatkowa – pozostali.

Dalsza rodzina i znajomi

Dalsza rodzina, czyli na przykład ciocie i wujkowie, zaliczają się do II grupy podatkowej (dla nich kwota wolna od podatku to 7 276 zł), natomiast prezenty od znajomych muszą zmieścić się w limicie 4 902 zł. Trzeba jednak mieć na uwadze, że należy zsumować wartość darowizn otrzymanych w ciągu ostatnich 5 lat.

Limity darowizn wolnych od podatku (wszystkie dotyczą zsumowanych darowizn z 5 lat):
• 9 637 zł w przypadku nabywców z I grupy podatkowej,
• 7 276 zł w przypadku nabywców z II grupy podatkowej,
• 4 902 zł w przypadku nabywców z III grupy podatkowej.

Darowizny do tych kwot nie wymagają zgłoszenia do urzędu skarbowego i opodatkowania.

Z przepisów podatkowych wynika więc, że teoretycznie w niektórych sytuacjach fiskus miałby prawo pobrać podatek od prezentów komunijnych, ale w praktyce - dotyczy to tylko prezentów wyjątkowo drogich i otrzymanych od dalszej rodziny lub osób znajomych.

Agata Szymborska-Sutton, Tax Care