Tak wynika z opublikowanego na stronie Rządowego Centrum Legislacji projektu zmian w ustawie o VAT i ordynacji podatkowej. Celem nowelizacji ma być wdrożenie przepisów unijnej dyrektywy VAT dotyczących miejsca świadczenia usług telekomunikacyjnych, nadawczych i elektronicznych na rzecz konsumentów z innych krajów Wspólnoty.

Rząd chciałby, aby większość postanowień nowelizacji zaczęła obowiązywać już od 1 stycznia 2015 r. (wyjątkiem miałby być m.in. te dotyczące możliwości rejestracji w systemie informatycznym). Sam jednak zamierza przyjąć projekt dopiero w III kw. 2014 r. Następnie przekaże go do Sejmu.

Co się zmieni

Obecnie zasadą jest, że przedsiębiorca, który świadczy na rzecz konsumentów np. usługi telekomunikacyjne, powinien rozliczyć VAT tam, gdzie ma swoją siedzibę. Po zmianach będzie musiał to robić w kraju, z którego pochodzi klient. Aby uniknąć konieczności każdorazowej rejestracji w innym państwie członkowskim, przedsiębiorca będzie mógł zarejestrować się w specjalnym systemie informatycznym VAT MOSS – małym systemie kompleksowej obsługi (mini One Stop Shop).

Krzysztof Wilk, dyrektor w dziale podatkowym Deloitte, przypomina, że projekt zmian w polskiej ustawie dostosowuje nasze przepisy także do tych zawartych w rozporządzeniach wykonawczych Rady UE nr 1042/2013 i 967/2012. Będą one obowiązywać w Polsce bezpośrednio.

Ekspert radzi więc przedsiębiorcom, by zapoznali się nie tylko z treścią polskiej ustawy, ale też unijnych rozporządzeń. To z nich będzie można się dowiedzieć np., kiedy pośrednik świadczący usługi elektroniczne będzie uznawany za podatnika albo jak określić miejsce świadczenia usług w sytuacji, gdy konsument ma kilka miejsc zamieszkania. – Rozporządzenia zawierają także definicje usług elektronicznych, nadawczych i telekomunikacyjnych – dodaje Krzysztof Wilk.

Najpierw rejestracja

Komisja Europejska nalegała, aby państwa członkowskie umożliwiły przedsiębiorcom wcześniejszą rejestrację do systemu, jeszcze przed dostosowaniem krajowych przepisów do unijnych. Proponowano, aby przedsiębiorcy mieli taką możliwość już od października 2014 r. Taką też datę przewiduje projekt zmian polskiej ustawy. Dzięki temu już za kilka miesięcy profesjonalny twórca gier mobilnych, który nie chce rejestrować się dla celów VAT w każdym z krajów unijnych, z których pochodzą jego klienci, będzie mógł wysłać drogą elektroniczną zgłoszenie do Drugiego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście (II US). Urząd potwierdzi zarejestrowanie go w systemie VAT MOSS pod dotychczasowym numerem NIP, albo odmówi przyjęcia zgłoszenia. Na wydane postanowienie będzie służyć zażalenie.

Dla przedsiębiorców z innych krajów Wspólnoty, którzy sprzedają swoje usługi polskim konsumentom, właściwym urzędem będzie natomiast łódzki urząd skarbowy.

Z projektu wynika, że zarejestrowany przedsiębiorca będzie miał obowiązek powiadamiać II US Warszawa-Śródmieście o wszelkich zmianach w zgłoszeniu rejestracyjnym, a przede wszystkim o zaprzestaniu świadczenia usług. Nieprzekraczalny termin to 10. dzień miesiąca następującego po tym, w którym zajdzie taka okoliczność. Będzie to można zrobić elektronicznie.

Walutą będzie euro

Przedsiębiorca zarejestrowany w systemie będzie miał obowiązek składać drogą elektroniczną kwartalne deklaracje VAT do II US. Nieprzekraczalnym terminem ma być 20. dzień miesiąca następującego po każdym kwartale (także, gdy wypadnie w sobotę lub dzień wolny od pracy). Wtedy też przedsiębiorcy powinni wpłacić na rachunek bankowy II US należny podatek.

Z projektu wynika, że wszystkie wartości pieniężne w deklaracjach trzeba będzie podawać w euro. Inne waluty przedsiębiorca będzie musiał przeliczyć według kursu opublikowanego przez Europejski Bank Centralny w ostatnim dniu danego okresu rozliczeniowego albo według kursu wymiany z następnego dnia (jeśli nie zostanie w tym dniu opublikowany).

Rafał Ryba, ekspert ogólnopolskiego biura rachunkowego Fakturownia zwraca uwagę, że najbezpieczniej będzie, jeśli przedsiębiorca ustali ceny dla innych odbiorców właśnie w euro. Jeśli bowiem zrobi to np. w funtach, to po przeliczeniu kursu może się okazać, że będzie musiał odprowadzić wyższy VAT.

Dodaje, że przedsiębiorca, który w związku ze świadczonymi usługami poniesie wydatki w innych krajach UE, nie będzie mógł odliczyć zagranicznej daniny w składanej deklaracji. Będzie miał za to prawo do ubiegania się o jej zwrot w ramach obowiązującej już procedury VAT REF.

Numer identyfikacyjny

– Po złożeniu deklaracji podatnik powinien otrzymać specjalny numer identyfikacyjny, przypisany do tego konkretnego dokumentu. Następnie posłuży się nim, płacąc podatek – wyjaśnia Dagmara Turyk, menedżer w dziale prawno-podatkowym PwC. Dodaje, że taka procedura ma ułatwić pracę urzędników podczas dalszej dystrybucji podatku do właściwych krajów członkowskich.

Złożona deklaracja wraz z kwotą podatku od towarów i usług trafi do państwa siedziby konsumenta za pośrednictwem bezpiecznej sieci komunikacyjnej.

Specjalna ewidencja

Przedsiębiorcy, którzy zdecydują się na rejestrację w systemie VAT MOSS, będą musieli prowadzić ewidencję sprzedaży, w której wykażą transakcje z podziałem na stawki daniny obowiązujące w innych krajach UE. Taki rejestr trzeba będzie udostępniać elektronicznie na każde żądanie państwa, w którym przedsiębiorca się zarejestrował, jak też kraju, do którego sprzedawał swoje usługi. Dagmara Turyk podkreśla, że zgodnie z wytycznymi unijnymi będzie na to nie więcej niż miesiąc od zgłoszenia żądania przez urząd skarbowy.

Z projektu wynika, że ewidencję trzeba będzie przechowywać aż przez 10 lat od zakończenia roku, w którym doszło do transakcji. Dłużej zatem niż wygasają zobowiązania podatkowe.

Zmiany też dla podmiotów spoza UE

Projekt nowelizacji wprowadza także zmiany dla firm, które świadczą usługi telekomunikacyjne i nadawcze, mając siedzibę poza terytorium Wspólnoty. Zmiany nie dotyczą podmiotów świadczących usługi elektroniczne, ponieważ te już dziś mogą drogą elektroniczną zarejestrować się we właściwym urzędzie skarbowym (w Polsce jest to Drugi Urząd Skarbowy Warszawa-Śródmieście). Po wejściu w życie nowelizacji zostaną one automatycznie przeniesione do nowego systemu VAT MOSS. Natomiast pozaunijne firmy świadczące usługi telekomunikacyjne i nadawcze będą mogły, podobnie jak unijni przedsiębiorcy, rejestrować się w nowym systemie już przed 1 stycznia 2015 r. Dzięki temu warszawski urząd będzie mógł jeszcze przed 2015 r. potwierdzić rejestrację lub odmówić, jeśli firma nie spełni wymogów.

Etap legislacyjny

Projekt w trakcie konsultacji