Firma została założona w lipcu 2012 r., a we wrześniu wpisana do KRS. Przedsiębiorca nie zarejestrował się jednak na potrzeby VAT (nie złożył zgłoszenia VAT-R). Postępował jednak tak, jak czynny podatnik VAT, i do dnia złożenia VAT-R wysłał do urzędu skarbowego siedem deklaracji VAT-7. Urząd skarbowy odmówił mu prawa do odliczenia podatku naliczonego za okres sprzed rejestracji. Przedsiębiorca zwrócił się więc z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej. Jest ona dla niego korzystna.

Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu podkreślił, że do nabycia prawa do odliczenia VAT naliczonego nie jest konieczne posiadanie statusu podatnika zarejestrowanego już w momencie otrzymywania faktur zakupowych. Natomiast status ten jest wymagany w momencie dokonywania odliczenia – a więc realizacji tego prawa.

Zgodnie z art. 86 ustawy o VAT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę (lub za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych). Jeśli terminów tych podatnik nie dotrzyma, może dokonać obniżenia poprzez korektę deklaracji podatkowej (dotyczącej okresu, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego), nie później jednak niż w ciągu 5 lat, licząc od początku roku, w którym nabył prawo do odliczenia.

Składając deklarację VAT, podatnik wyraża wolę skorzystania z odliczenia podatku naliczonego. Aby jednak skutecznie zrealizować powstałe już uprawnienie, musi usunąć wszelkie przesłanki negatywne, w tym brak rejestracji (która umożliwia zidentyfikowanie go jako podatnika). Oznacza to, że ustawa o VAT nie pozbawia podatnika prawa do dokonania odliczenia podatku od zakupów poczynionych w czasie, gdy nie widniał on w rejestrze. Niemniej ustawodawca narzucił przedsiębiorcom chcącym dokonać odliczenia obowiązek rejestracji w charakterze podatnika VAT czynnego.

W opisywanej sprawie zainteresowany od czasu rozpoczęcia działalności gospodarczej dokonywał zakupów związanych ze sprzedażą opodatkowaną i składał deklaracje VAT. Okoliczności te wskazują, że zachowywał się jak zarejestrowany czynny podatnik. Nie dopełnił jedynie formalnego obowiązku złożenia dokumentów rejestracyjnych. W ocenie organu podatkowego przysługuje mu więc prawo do odliczenia za okres, gdy nie widniał w rejestrze.

Dyrektor IS w Poznaniu podkreślił jednak, że w celu realizacji przysługującego prawa należy złożyć aktualizację zgłoszenia rejestracyjnego VAT-R, wskazując datę rezygnacji z prawa do zwolnienia z VAT od dnia rozpoczęcia działalności gospodarczej, oraz miesiąc, za który podatnik złożył pierwszą deklarację podatkową VAT-7, o ile dane te nie wynikają (lub zostały nieprawidłowo wskazane) z pierwotnego zgłoszenia rejestracyjnego.

Ważne

Zdaniem organu podatkowego należy rozróżnić moment powstania prawa do odliczenia od momentu skorzystania z tego prawa

Interpretacja dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 7 listopada 2013 r., sygn. ILPP2/443-752/13-2/MN.