W sprawie, którą rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny, spółka zamierzała zawrzeć z instytucją finansową umowę ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej. Zgodnie z nią spółka miała być ubezpieczającym, a ubezpieczonymi – byli, obecni i przyszli członkowie jej zarządu. Umowa miała objąć szkody wyrządzone firmie oraz osobom trzecim w związku z wykonywaniem powierzonych im obowiązków, za które ponoszą odpowiedzialność cywilną zgodnie z Kodeksem spółek handlowych czy statutem spółki. Jej pełnomocnicy spytali ministra finansów, czy uiszczone składki z tytułu ubezpieczenia będą stanowiły dla przedsiębiorstwa koszt uzyskania przychodu zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o CIT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.). Według nich tak powinno być, ponieważ będą ponoszone w celu zachowania oraz zabezpieczenia przychodów.

Minister się z tym nie zgodził. W interpretacji indywidualnej powołał się na art. 16 ust. 1 pkt 59 ustawy o CIT. Przepis ten wyłącza z kosztów składki opłacone przez pracodawcę z tytułu zawartych lub odnowionych umów ubezpieczenia na rzecz pracowników. Wyjątkiem są jedynie polisy na życie lub związane z wypadkiem czy chorobą (w tym wypadkiem przy pracy i chorobą zawodową). W ocenie ministra oznacza to, że składek uiszczonych z tytułu wszystkich innych umów ubezpieczenia pracodawca nie może zaliczyć do swoich kosztów. Zaznaczył, że odnosi się to również do podatników, którzy opłacają składki na rzecz osób niebędących pracownikami.

Spółka podnosiła zarzut, że minister nieprawidłowo zastosował art. 16 ust. 1 pkt 59 ustawy o CIT, ponieważ odnosi się on tylko do osób fizycznych będących pracownikami. Jej zdaniem nie dotyczy to członków zarządu, jeśli nie są zatrudnieni na umowę o pracę.

Sądy – zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, jak i potem Naczelny Sąd Administracyjny – uznały jednak interpretację za prawidłową. – Mimo że przepisy ustawy wyłączają z kosztów uzyskania przychodów wydatki związane z ubezpieczeniem pracowników, to należy je odczytywać w ten sposób, że wyłączenie to dotyczy konkretnego typu wydatków, a nie konkretnej grupy osób objętych ubezpieczeniem – podkreślił sąd kasacyjny. Wyrok jest prawomocny.

ORZECZNICTWO

Wyrok NSA z 15 października 2013 r. (sygn. II FSK 2924/11).