Projekt przygotowany przez MSWiA zakłada m.in. zwolnienie dochodów tego kościoła z podatku dochodowego od osób prawnych uzyskiwanych z działalności niegospodarczej oraz dochodów z działalności gospodarczej, jeżeli przeznaczone będą np. na działalność kulturalną.

– Nie będą więc opodatkowane dochody, które Kościół wyda m.in. na utworzenie bibliotek i czytelni publicznych. Treść tego przepisu jest zbieżny z istniejącymi zwolnieniami wynikającymi z art. 17 ust. 1 pkt 4a i 4 b ustawy o CIT – mówi bp dr Waldemar Starosta, biskup – prezydent Kościoła Nowoapostolskiego w RP.

Projekt przewiduje też wprowadzenie korzystnych rozwiązań podatkowych m.in. dla darczyńców. Bez ograniczeń kwotowych będą mogli odjąć od podstawy opodatkowania darowizny dokonane na rzecz tego kościoła, o ile otrzymają pokwitowanie odbioru i w ciągu dwóch lat od przekazania złożą sprawozdanie o przeznaczeniu pieniędzy na działalność charytatywno-opiekuńczą. Kościół ma również otrzymać zwolnienia np. w podatku od spadków i darowizn.

W Polsce jest obecnie zarejestrowanych 158 kościołów lub związków wyznaniowych. Wśród nich 15 kościołów działa w oparciu o odrębne ustawy regulujące stosunki z państwem

Ministerstwo Finansów nie popiera takich rozwiązań ze względu na objęcie Polski procedurą nadmiernego deficytu. Zgodnie z nią niedopuszczalne jest wprowadzanie zwolnień, ulg i obniżek, których skutkiem finansowym może być zmniejszenie dochodów jednostek sektora finansów publicznych w stosunku do wielkości wynikających z obowiązujących przepisów.

Zdaniem dr. Pawła Boreckiego z Katedry Prawa Wyznaniowego Uniwersytetu Warszawskiego zasadne byłoby odłożenie projektu w czasie lub wprowadzenie przepisów przejściowych dotyczących kwestii finansowych z uwagi na wysokość długu publicznego.

– Ze względu na rozwiązania podatkowe przyjęte w ustawach regulujących stosunek państwa oraz w przepisach ogólnych, kościoły i związki wyznaniowe można podzielić na trzy grupy. Zdecydowanie najkorzystniejsze regulacje finansowo-podatkowe dotyczą Kościoła katolickiego, a następnie – zapewne na jego wzór – Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego – mówi dr Paweł Borecki.

W tym przypadku podatnicy (osoby fizyczne i prawne) mogą przekazać na działalność charytatywno-opiekuńczą cały swój dochód w danym roku podatkowym i odliczyć darowiznę od podstawy opodatkowania. Podobne korzystne rozwiązania zawiera ten projekt ustawy.

W dalszej kolejności, pod względem dogodności regulacji podatkowych ekspert wymienia Kościół Ewangelicko-Augsburski, Kościół Ewangelicko-Reformowany, Kościół Ewangelicko-Metodystyczny, Kościół Chrześcijan Baptystów, Kościół Adwentystów Dnia Siódmego, Kościół Polskokatolicki, Kościół Zielonoświątkowy, Kościół Katolicki Mariawitów i Kościół Starokatolicki Mariawitów.

– W tym przypadku darowizny bez ograniczeń mogą przekazywać, a następnie odliczać od podstawy opodatkowania tylko osoby fizyczne – zaznacza Paweł Borecki.

Trzecią grupę, zdaniem naszego rozmówcy, stanowią zarejestrowane związki wyznaniowe oraz  Związek Gmin Wyznaniowych Żydowskich, Wschodni Kościół Staroobrzędowy nieposiadający hierarchii duchownej, Muzułmański Związek Religijny i Karaimski Związek Religijny, które korzystają z ogólnych uregulowań prawno-podatkowych dotyczących kościołów.

Etap legislacyjny