Forma spółki komandytowo-akcyjnej (s.k.a.) została wprowadzona w Polsce w 2000 r. i w miarę jak przedsiębiorcy zaczęli częściej wybierać tę formę prowadzonej działalności, zaczęły się ich problemy z organami podatkowymi. Związane są one z opodatkowaniem dochodów z akcji takich spółek. Jest jednak szansa na częściowe ich rozwiązanie, gdy zostanie wydana uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego (ma zostać wydana do końca tego roku).

Akcje spółki

Problemy podatkowe wynikają ze specyfiki s.k.a., która w odróżnieniu od innych spółek osobowych ma prawo do emisji akcji, tak jak spółka akcyjna, i pozyskiwania kapitału z rynku kapitałowego (giełdy).

– Na giełdzie papierów wartościowych (GPW) nie są notowane akcje żadnej takiej spółki, choć giełda, a w szczególności rynek NewConnect, są na to przygotowane – mówi Anna Wiśniewska z GPW.

Przeszkodą są wzajemnie sprzeczne interpretacje przepisów różnych organów podatkowych, a także do niedawna rozbieżne orzecznictwo sądów administracyjnych. W takiej sytuacji żaden inwestor nie zdecyduje się zakupić akcji takiej spółki.

Obecnie jednak to właśnie sądy dostrzegły potrzebę racjonalnego spojrzenia na sprawy podatkowe akcjonariuszy i zaczęły wydawać korzystne orzeczenia. Pomógł w tym NSA, który w wyroku z 30 marca 2011 r. (sygn. akt II FSK 1925/09) uznał, że akcjonariusz takiej spółki nie musi odprowadzać na bieżąco zaliczek na PIT, ale dopiero w momencie faktycznego otrzymania kwoty udziału w zysku. NSA podważył tym samym stanowisko organów podatkowych. Te w wydawanych interpretacjach chcą, aby akcjonariusz płacił regularne zaliczki na podatek dochodowy tak jak komplementariusz w tej spółce. Jest to jednak niemożliwe do obliczenia ze względu na specyfikę przychodu uzyskanego z akcji.

Jednak w kwestii opodatkowania akcjonariusza s.k.a. stanowisko NSA nie jest jeszcze przesądzone. W tym roku sąd ma wydać uchwałę w składzie siedmiu sędziów (pytanie prawne z 7 marca 2011 r.), która dotyczyć będzie zasad opodatkowania akcjonariusza, którym jest podmiot opodatkowany CIT (wspólnikiem s.k.a. może być bowiem nie tylko osoba fizyczna, ale również osoba prawna). Tezy tej uchwały mogą przełożyć się również na opodatkowanie PIT.

Przyczyną wątpliwości jest charakterystyczna konstrukcja prawna s.k.a, a w szczególności występowanie dwóch grup wspólników mających różny status prawny, tj. komplementariuszy i akcjonariuszy.

Małgorzata Słomka, doradca podatkowy w Instytucie Studiów Podatkowych Modzelewski i Wspólnicy, wyjaśnia, że zasady opodatkowania dochodu komplementariusza są takie same jak zasady opodatkowania dochodów wspólników innych typów spółek osobowych. Natomiast określając zasady opodatkowania dochodu osiągniętego z dywidendy przez akcjonariusza, koniecznym jest uwzględnienie szczególnego statusu akcjonariusza, co z kolei wymaga sięgnięcia do regulacji kodeksu spółek handlowych.

Organy podatkowe chcą, aby akcjonariusz płacił zaliczki na podatek

Organy podatkowe tego jednak nie dostrzegają.