Podatnik pracował w Hiszpanii, gdzie kupił samochód.

– Czy moja żona może skorzystać ze zwolnienia od akcyzy dla osoby fizycznej powracającej do kraju z czasowego pobytu z innego kraju członkowskiego, jeżeli pozostaje ze mną we wspólności majątkowej – pyta pan Piotr z Opola.

Zwolnienie od podatku akcyzowego jest obwarowane kilkoma przesłankami, które muszą być spełnione łącznie, m.in. samochód ten musi być przeznaczony do użytku osobistego przywożącego. W praktyce spełnienie tych warunków nie jest skomplikowane. Kontrowersje budzi możliwość skorzystania z takiego zwolnienia przez współmałżonka tej osoby pozostającego we wspólności majątkowej, szczególnie że organy administracji odmawiają rejestracji pojazdu na współmałżonka powracającego, wobec braku potwierdzenia uiszczenia akcyzy. Zwolnienie ustawowe wyraźnie odnosi się do użytku osobistego osoby przywożącej samochód osobowy. Zdaniem organów podatkowych takie właśnie sformułowanie przepisu wyklucza nawet współmałżonka osoby przywożącej samochód osobowy, który co do zasady stanowi element majątku wspólnego.

– Choć z literalnego brzmienia przepisu współmałżonek nie może skorzystać ze zwolnienia, w świetle majątkowych stosunków małżeńskich właściwe byłoby objęcie zwolnieniem również jego – tłumaczy Izabela Prokofi, menedżer w Kancelarii Domański, Zakrzewski Palinka.

Należy wskazać, że współmałżonek jest faktycznie współwłaścicielem pojazdu, a co za tym idzie, jest również podatnikiem w podatku akcyzowym. Ustawa akcyzowa przewiduje solidarną odpowiedzialność współwłaściciela samochodu. Ekspert podkreśla, że interpretacja stosowana przez organy podatkowe, choć formalnie poprawna, może prowadzić do kuriozalnej konkluzji, że tylko powracający do kraju wraz z samochodem jest zwolniony od podatku, natomiast współmałżonek, jako współwłaściciel odpowiedzialny solidarnie, już nie.

Powstaje również pytanie, czy rejestracja ma odniesienie do przyszłego użytkownika samochodu, gdyż nie można wykluczyć sytuacji, w której np. mąż jest wyłącznym użytkownikiem samochodu zarejestrowanego na żonę, a to w pełni spełniałoby przesłankę zwolnienia od akcyzy.

Zwolnienia z podatku akcyzowego

Zwolniony z akcyzy jest samochód osobowy, gdy:

● jest przeznaczony do użytku osobistego,

● służył do użytku osobistego w miejscu poprzedniego pobytu w państwie UE przez co najmniej 6 miesięcy,

● sprowadzający przedstawi naczelnikowi urzędu celnego dowód potwierdzający, że auto służyło do użytku osobistego,

● nie zostanie sprzedany, wynajęty lub w inny sposób oddany do użytku osobie trzeciej przez 12 miesięcy, licząc od dnia jego przywozu do Polski,

● został nabyty lub wprowadzony do obrotu zgodnie z przepisami dotyczącymi opodatkowania obowiązującymi w państwie UE, w którym osoba fizyczna mieszkała, a przy wywozie nie zastosowano zwolnienia lub zwrotu podatku.

Podstawa prawna

Art. 110 ust. 1, art. 102 ust. 4 ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz.U. z 2009 r. nr 3, poz. 11 z późn. zm.).