• Podatnicy, którzy chcą rozliczyć się przez płatnika, muszą złożyć PIT-12
  • Oświadczenie za 2007 rok trzeba złożyć przed 10 stycznia 2008 r.
  • Po złożeniu oświadczenia płatnik będzie mógł rozliczyć także ulgę prorodzinną

ANALIZA

Podatnicy, którzy w 2007 roku rozliczali się za pośrednictwem płatnika mogą skorzystać z możliwości rozliczenia dochodów rocznych za jego pośrednictwem. W takim rozliczeniu będzie można uwzględnić ulgę prorodzinną. Aby jednak płatnik nas rozliczył, przed 10 stycznia 2008 r. należy mu przedstawić oświadczenie na druku PIT-12 dla celów dokonania rocznego obliczenia podatku. I tu pojawia się problem: czy oświadczenie należy złożyć przed 10 stycznia, czy ostatnim dniem na dopełnienie tego obowiązku jest 10 stycznia?

Zdaniem izb skarbowych, które pytaliśmy o zdanie, ostatnim dniem na złożenie PIT-12 jest 10 stycznia. Z drugiej strony, nawet gdyby tak nie było, to gdy płatnik przyjmie od nas oświadczenie ostatniego dnia - czyli 10 stycznia - trudno będzie udowodnić, że PIT-12 został złożony po terminie.

Eksperci podatkowi ostrzegają jednak, że w praktyce złożenie PIT-12 dopiero 10 stycznia może spowodować odmowę rozliczenia przez płatnika. Lepiej więc nie czekać ze złożeniem oświadczenia do ostatniego momentu i złożyć je najpóźniej 9 stycznia.

Anna Misiak, ekspert w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy, wyjaśniła, że pracodawca, który otrzymał w terminie PIT-12 od swojego pracownika, ma obowiązek przygotować mu zeznanie roczne. Jeśli pracownik spóźni się z oświadczeniem, to dokonanie za niego rocznego obliczenia podatku przez pracodawcę zależy wyłącznie od jego dobrej woli.

- Zakład pracy może go wyręczyć w rozliczeniach z fiskusem, ale nie musi - dodała Anna Misiak.

Płatnik, który przyjmie PIT-12 od podatnika, dokona jego rozliczenia na formularzu PIT-40. Podatnik nie będzie musiał składać już żadnego zeznania podatkowego, chyba że uzyskał inne dochody, np. z działalności gospodarczej opodatkowanej liniowym PIT (wtedy będzie musiał złożyć samodzielnie PIT-36L). Z drugiej strony, złożenie PIT-40 nie zamyka nam drogi do późniejszego samodzielnego rozliczenia. Nawet po tym, jak takie zeznanie (PIT-40) trafi do urzędu skarbowego, możemy jeszcze rozliczyć się sami. Byle nastąpiło to do 30 kwietnia.

Co w oświadczeniu

PIT-12 mogą złożyć podatnicy, którzy w 2007 roku byli zatrudnieni na umowę o pracę, otrzymywali emerytury lub renty z zagranicy za pośrednictwem płatnika, byli tymczasowo aresztowani lub skazani, otrzymywali świadczenia integracyjne lub stypendia, byli członkami rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz innych spółdzielni zajmujących się produkcją rolną.

W wypełnianym PIT-12 poza danymi identyfikacyjnymi podatnik musi oświadczyć, że:

  • poza dochodami uzyskanymi od tego płatnika nie uzyskał innych dochodów;
  • nie korzysta z odliczeń, z wyjątkiem odliczenia składek ZUS, zwrotu nienależnie pobranych świadczeń oraz ulgi prorodzinnej;
  • nie korzysta z możliwości wspólnego rozliczenia;
  • nie ma obowiązku doliczenia kwot uprzednio odliczonych, z wyjątkiem zwrotu składki na ubezpieczenie zdrowotne zwróconej przez tego płatnika.

Jeśli podatnik chciałby, aby płatnik rozliczając go z dochodów za 2007 rok:

  • uwzględnił koszty dojazdów w wysokości faktycznie poniesionych, udokumentowanych imiennymi biletami okresowymi, gdyż są one wyższe od kosztów zryczałtowanych odliczonych przez płatnika;
  • odliczył od dochodu, z tytułu nienależnie pobranych świadczeń, które uprzednio zwiększyły dochód podlegający opodatkowaniu, jeśli nie zostały one potrącone od dochodu przy poborze zaliczek

- musi wypełnić odpowiednie rubryki PIT-12.

W tym celu trzeba będzie podać zarówno kwotę wydatkowaną na bilety, jak i sumę nienależnie pobranych świadczeń.

Płatnik uwzględni ulgę

Każda osoba, która chce szybciej uzyskać zwrot podatku za 2007 rok, a jej jedynym odliczeniem jest ulga z tytułu wychowywania dzieci własnych lub przysposobionych, ma możliwość odzyskania nadpłaty podatku z tego tytułu bezpośrednio od płatnika. Również w tym przypadku wystarczy, że podatnik złoży płatnikowi przed 10 stycznia oświadczenie PIT-12 oraz oświadczenie o prawie do ulgi prorodzinnej - również w terminie przed 10 stycznia. Zatem podatnik, który chce rozliczyć się za pośrednictwem płatnika i skorzystać z ulgi prorodzinnej, poza wypełnieniem PIT-12 musi napisać dodatkowe oświadczenie.

Łukasz Bączyk, konsultant w PricewaterhouseCoopers, przypomniał, że w zeznaniu podatkowym za rok 2007 podatnik może odliczyć od podatku kwotę stanowiącą iloczyn liczby wychowywanych dzieci i dwukrotności kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali PIT (w roku 2007 kwota ta wynosi 572,54 zł, w związku z czym na jedno dziecko odliczyć można 1145,08 zł). Jeżeli podatnik chciałby zostać rozliczony za pośrednictwem pracodawcy, powinien złożyć mu oświadczenie o prawie do ulgi, w którym powinna zostać wskazana m.in. liczba dzieci oraz kwota odliczenia.

- Dokumenty te powinny znaleźć się u pracodawcy przed 10 stycznia 2008 r. Oznacza to, że osoby, które złożą oświadczenia 10 stycznia lub później, mogą spotkać się z odmową uwzględnienia odliczenia przy przygotowywaniu rozliczenia przez pracodawcę. Jeżeli nadal będą chciały być rozliczone za pośrednictwem pracodawcy, od ich podatku nie zostanie dokonane odliczenie - tłumaczył Łukasz Bączyk.

Według niego, w takiej sytuacji, aby z odliczenia skorzystać, podatnicy będą musieli rozliczyć się sami, tj. przygotować i złożyć swoje zeznanie podatkowe za rok 2007.

Zeznanie PIT-40

Złożenie PIT-12 oznacza, że zamiast PIT-11 pracodawca przygotowuje dla pracownika zeznanie roczne PIT-40.

- Zeznanie roczne przygotowane przez pracodawcę jest równoznaczne w skutkach z zeznaniem podatkowym, jakie pracownik składałby samodzielnie. Podatek obliczony przez pracodawcę jest traktowany jak podatek należny od pracownika za poprzedni rok podatkowy - podkreśliła Anna Misiak.

Według naszej rozmówczyni istotną różnicą jest termin złożenia takiego zeznania. PIT-40 musi być przygotowany przez pracodawcę do końca lutego 2008 r. i w tym samym terminie przekazany pracownikowi i właściwemu dla niego urzędowi skarbowemu. Rozliczenie podatku - niedopłaty lub nadpłaty - jest dokonywane bezpośrednio przez pracodawcę i pracownik nie musi w tym celu udawać się do urzędu skarbowego.

- Dopłata podatku wynikającego z zeznania rocznego przygotowanego przez pracodawcę jest rozliczana z dochodu pracownika za marzec, lub na jego wniosek, z dochodu za kwiecień. W przypadku powstania nadpłaty w podatku rocznym, pracodawca rozlicza ją poprzez zmniejszenie zaliczki na podatek pobranej od dochodu pracownika za marzec, a jeśli nadpłata przewyższałaby kwotę tej zaliczki, jej zwrot następuje w gotówce - argumentowała ekspert MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy.

Odpowiedzialność za PIT

Według Anny Misiak, poprzez złożenie PIT-12 pracownik zwalnia się z obowiązku samodzielnego złożenia swojego zeznania podatkowego za poprzedni rok, przesuwając ten obowiązek na pracodawcę, ale nie zwalnia się całkowicie od odpowiedzialności. PIT-12 jest traktowany na równi z zeznaniem i poprzez jego złożenie pracownik sam deklaruje, po analizie swojej sytuacji podatkowej, że spełnia warunki do takiej formy rozliczenia podatku. Pracodawca, przyjmując oświadczenie pracownika, nie ma obowiązku weryfikacji jego prawdziwości. Jeśli zatem złożone oświadczenie okazałoby się nieprawdziwe, bo np. pracownik osiągał inne dochody poza danym zakładem pracy, to nie pracodawca, ale pracownik ponosiłby odpowiedzialność z tytułu złożenia nieprawdziwego oświadczenia.

- Jeśli ujawnienie dodatkowych dochodów nastąpi przed złożeniem PIT-40 przez pracodawcę, podatnik powinien niezwłocznie poinformować zakład pracy o nowych okolicznościach i sam przygotować swoje zeznanie. Zakład pracy mając informację od pracownika, jest zwolniony z obowiązku złożenia PIT-40, ale powinien wystawić PIT-11 i przesłać go do urzędu i pracownika w wymaganym terminie - radziła Anna Misiak.

Jej zdaniem, gdyby okazało się, że informacja o dodatkowych dochodach doszła do pracownika dopiero w marcu, a zatem po terminie złożenia zeznania podatkowego przez pracodawcę, pracownik powinien dokonać korekty w ten sposób, że składa zeznanie samodzielnie. Pracownik musi pamiętać, że składanie nieprawdziwych oświadczeń, zatajanie prawdy, a wskutek tego przyczynianie się do uszczuplenia podatku jest zagrożone konsekwencjami karnymi skarbowymi w postaci kary grzywny, a nawet kary pozbawienia wolności.

- Odpowiedzialność pracodawcy w związku z PIT-40 dotyczy przygotowania prawidłowego rozliczenia rocznego, terminowego złożenia deklaracji za podatnika, pobrania i odprowadzenia podatku w terminie oraz prawidłowego rozliczenia nadpłaty. Za poprawność i terminowość rozliczenia płatnik odpowiada całym swoim majątkiem. W przypadku popełnienia błędu rachunkowego lub nieuwzględnienia czy też zawyżenia dochodów pracownika, konsekwencje za przygotowanie nieprawidłowego zeznania spadną na pracodawcę, któremu grożą za to konsekwencje karne skarbowe - podsumowała nasza rozmówczyni.

1145,08 złotych wynosi w rozliczeniu za 2007 rok ulga podatkowa na jedno dziecko

Odrębne od PIT-12 oświadczenie o uldze na dziecko muszą złożyć podatnicy, którzy chcą, aby płatnik uwzględnił ulgę prorodzinną.

EWA MATYSZEWSKA

ewa.matyszewska@infor.pl