Jak rozumieć powstanie przychodu na podstawie przepisów ustawy o CIT

Uznaje się, że przychodem są wszelkie przysporzenia majątkowe o charakterze trwałym, których rzeczywiste otrzymanie (a w niektórych przypadkach już sam fakt, że są należne) powoduje obowiązek zapłaty podatku dochodowego. W art. 12 ust. 1 pkt 1–9 ustawy o CIT ustawodawca podaje przykładowe kategorie pożytków, których otrzymanie kreuje przychód. Za przychód uznawane są przede wszystkim otrzymane pieniądze i wartości pieniężne. Dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą istotne znaczenie ma pojęcie tzw. przychodów należnych. Otóż stosownie do art. 12 ust. 3 ustawy o CIT za przychody związane z działalnością gospodarczą, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. Zgodnie z wykładnią językową, przychody należne to przychody przysługujące komuś (por. wyrok NSA z 28 stycznia 2003 r., sygn. akt SA/Bd 106/03). Natomiast w świetle wyroku Sądu Najwyższego z 26 marca 1993 r. (sygn. akt III ARN 6/93) przychody należne to takie, które w szczególności wynikają z działalności gospodarczej i stały się w jej następstwie należnością (wierzytelnością), tyle tylko, że jeszcze faktycznie nieuzyskaną. Należy przy tym podkreślić, że za przychody związane z działalnością gospodarczą uznaje się nie tylko przychody będące bezpośrednim wynikiem działalności gospodarczej podatnika (np. z tytułu sprzedaży towarów w ramach prowadzonej działalności gospodarczej), ale również przychody z każdej innej działalności z nią związanej. Innymi słowy, jako przychody należne powinny być traktowane te przychody, które nie powstałyby, gdyby podatnik nie prowadził działalności gospodarczej.