ANALIZA

W celu tworzenia warunków dla rozwoju kultury, miasta często udzielają twórcom pomocy, wynajmując pracownie twórcze. Chodzi o lokale wykorzystywane do prowadzenia działalności twórczej, służące do wytwarzania oraz przechowywania dzieł artystycznych. Wynajem pracowni twórców dotyczy w szczególności artystów malarzy, rzeźbiarzy, fotografików czy architektów wnętrz. Do czynszu płaconego przez najemców pracowni, którzy otrzymali lokal z zasobu gminy, doliczany jest VAT. Tymczasem na gruncie obowiązujących przepisów lokal będący pracownią artystyczną traktowany jest jako lokal mieszkalny. Zdaniem przedstawicieli środowiska twórców, przy wynajmie pracowni powinno znaleźć zastosowanie zwolnienie z podatku. Stanowiska tego nie podzielają eksperci podatkowi.

Andrzej Nikończyk, doradca podatkowy w Ożóg i Wspólnicy, zwraca uwagę, że część osób próbuje rozstrzygnąć problem opodatkowania VAT wynajmu lokali przeznaczonych na pracownie twórców poprzez określenie charakteru lokalu.

- W tym zakresie przepisy nie są spójne: zgodnie z ustawą o spółdzielniach mieszkaniowych lokalem mieszkalnym jest również pracownia twórcy przeznaczona do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki. Z kolei ustawa o własności lokali uzależnia uznanie lokalu za samodzielny lokal mieszkalny od jego przeznaczenia na zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych - wskazuje ekspert.

- Oba akty prawne definiują pojęcie lokalu mieszkalnego na własne potrzeby, zastosowanie tych definicji na potrzeby VAT jest wątpliwe - mówi Andrzej Nikończyk.

Łukasz Warmiński, doradca podatkowy w KPMG, wyjaśnia, że ustawa o VAT stanowi, że zwolnieniu z podatku podlegają usługi wymienione w załączniku nr 4 do tej ustawy. W pozycji 4 załącznika ustawodawca wskazał, że zwolnione z VAT są usługi w zakresie wynajmowania lub dzierżawienia nieruchomości o charakterze mieszkalnym na własny rachunek, z wyłączeniem wynajmu lokali w budynkach mieszkalnych na cele inne niż mieszkaniowe (PKWiU ex 70.20.11). Zdaniem eksperta, z tego wynika, że o zastosowaniu zwolnienia z VAT decyduje nie tyle status danego pomieszczenia jako lokalu mieszkalnego, ile raczej jego faktyczne przeznaczenie.

- Z uwagi na fakt, że ze zwolnienia z VAT korzysta tylko wynajem lokali mieszkalnych na cele mieszkaniowe, wynajem takiego lokalu na inne cele, nawet związane z niezarobkową działalnością artystyczną, nie będzie korzystał z tego zwolnienia - twierdzi ekspert.

Piotr Bańdura, konsultant w zespole ds. podatków pośrednich PricewaterhouseCoopers, jest zdania, że obowiązujące regulacje nie pozostawiają wątpliwości.

- Zwolnienie z VAT dotyczy wyłącznie wynajmu powierzchni na cele mieszkaniowe. Natomiast w omawianym przypadku, nawet uznawszy pracownię twórcy za nieruchomość mieszkalną, nie będzie ona służyć zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych. W konsekwencji, usługi w zakresie wynajmu pracowni twórcom w celu wykonywania działalności artystycznej nie są objęte zwolnieniem z VAT. Również Andrzej Nikończyk podkreśla, że zwolnienie dotyczy tylko wynajmu nieruchomości mieszkalnych na cele mieszkaniowe.

- Lokal wynajęty na pracownię ma służyć innym celom niż mieszkaniowe, tym samym zwolnienie od VAT nie ma zastosowania. Inaczej jest w przypadku, gdy pracownia stanowi nierozłączny element lokalu mieszkalnego, w takim wypadku, jeśli głównym celem wynajmu jest realizacja celów mieszkaniowych, zwolnienie powinno objąć całą należność - twierdzi nasz rozmówca.

Ważne!

Zwolnienie z podatku od towarów i usług dotyczy wyłącznie wynajmu powierzchni na cele mieszkaniowe

MAGDALENA MAJKOWSKA

magdalena.majkowska@infor.pl