Fiskus powinien zmniejszyć liczbę przeprowadzanych kontroli

Koniec każdego roku to czas życzeń noworocznych. Takie życzenia, ale względem administracji skarbowej, mają podatnicy. Osoby prowadzące działalność gospodarczą oczekują od organów administracji skarbowej, aby te były przyjazne i pomocne. Podatnicy chcieliby także lepszego wykrywania nadużyć i lepszego poboru należności podatkowych. To wnioski z badania PBS DGA przeprowadzonego na zlecenie DGP i Ernst & Young wśród firm: małych, średnich i dużych.

Diagnoza problemów

Pierwsze pytania w sondażu dotyczyły problemów, z jakimi administracja podatkowa się boryka. 48 proc. firm twierdzi, że największe problemy związane są z obiektywizmem urzędów w rozstrzyganiu sytuacji spornych. Na drugim miejscu z 31-proc. odsetkiem głosów wymieniono czas trwania procedur. Oczywiście jest on zbyt długi. Trzecie miejsce na liście spraw do rozwiązania zajmuje sposób obsługi podatników. Niezadowolonych z niej jest: 24 proc. firm dużych, 22 proc. średnich i 30 proc. małych. Inne obszary działania, które urzędnicy muszą poprawić, to: skuteczność w poborze podatków, skuteczność w kontroli skarbowej. 7 proc. badanych nie dostrzega żadnych problemów w skarbówce.

Czego podatnicy oczekują od urzędników? 50 proc. chciałaby móc liczyć na rzeczową pomoc dotyczącą bieżących spraw. 47 proc. firm oczekuje, aby urzędnicy w sytuacjach spornych nie zakładali złej woli podatnika, ale starali się uwzględnić jego racje. 24 proc. przedsiębiorców opowiada się za rozwojem administracji elektronicznej, aby tą drogą można było załatwić więcej spraw.

Informacje urzędowe

Z naszego sondażu wynika, że podatnicy zajmujący się prowadzeniem biznesu często korzystają z informacji organów podatkowych. Aż 68 proc. firm w ciągu ostatnich trzech lat w imieniu swojej firmy prosiło w urzędzie skarbowym o jakieś informacje bądź wyjaśnienia. 56 proc. otrzymało informację, o które prosiła, a 42 proc. wskazało, że uzyskali informacje bądź wyjaśnienia tylko w części przypadków.

Ciekawie prezentują się dane dotyczące wiarygodności i zaufania do udzielanych przez urzędników informacji. Aż 38 proc. podatników twierdzi, że nie może polegać na informacjach, które uzyskała z urzędu skarbowego. 38 proc. ufa takim danym tylko w części spraw, a 18 proc. w każdej sprawie.

Przedsiębiorcy podkreślają, że o rzetelności ustnych informacji uzyskiwanych w urzędzie skarbowym można mówić tylko w sprawach niewielkiej wagi (60 proc.) lub w sprawach typowych (40 proc.).

Co ważne, podatnicy dobrze oceniają wiedzę i przygotowanie pracowników skarbowych. 60 proc. badanych uważa, że urzędnicy znają przepisy podatkowe. Z kolei 65 proc. ankietowanych potwierdza, że urzędnicy potrafią te przepisy stosować w praktyce.

Kontrola w firmie

Na koniec została nam ocena przeprowadzanych kontroli podatkowych. Aż 82 proc. osób twierdzi, że podatnicy nie powinni się bać kontroli podatkowych. Kontrolujący musi być w swoim fachu lepszy niż kontrolowany, aby skutecznie wykrywać nadużycia – tak uważa 90 proc. przedsiębiorców.

Co ważne, 83 proc. badanych stwierdziło, że kontrole powinny być zmniejszone do minimum, aby nie przeszkadzać podatnikom w działalności. I co najważniejsze, 92 proc. twierdzi, że kontrole powinny być przeprowadzane tak, aby sprawdzić, czy podatnicy prawidłowo rozliczają się z fiskusem.

Dość interesujące wyniki dotyczą pytania, jaka grupa podatników powinna być szczególnie wnikliwie kontrolowana. Według 26 proc. badanych – wielkie korporacje zagraniczne. 32 proc. chciałoby kontroli dużych firm, które zgłaszają niewielkie zyski lub ich brak, 12 proc. przedsiębiorców chciałoby kontroli małych firm podejrzanych o działalność w szarej strefie.

OPINIA

Wirginia Aksztejn

kierownik projektów PBS DGA

Przedstawiciele firm, podobnie jak i indywidualni podatnicy, jako priorytetowe zadanie dla administracji skarbowej najczęściej wskazują działania na rzecz uczynienia urzędów przyjaznymi i pomocnymi. Większy odsetek petentów instytucjonalnych wymienia jednak także kierowanie się przez urzędy nie tylko racją fiskusa, ale i podatnika. Szczególnie często taki postulat zgłaszają przedstawiciele przedsiębiorstw, w których w ciągu ostatnich trzech lat przeprowadzona została kontrola skarbowa. Fakt bycia kontrolowanym nie wydaje się jednak ciążyć na opinii o urzędnikach skarbowych. Porównując odpowiedzi przedstawicieli firm objętych i nieobjętych kontrolą, widzimy, że podobnie często pozytywnie oceniają znajomość prawa i prawidłowe jego stosowanie przez urzędników skarbowych, podobnie rzadko natomiast przypisują urzędnikom winę za niezadowolenie podatników z decyzji administracji skarbowej.

Metodologia badania

Badanie zrealizowane zostało przez PBS DGA 26–30 listopada 2009 r. na ogólnopolskiej próbie 300 firm: 150 małych (10–49 pracowników), 75 średnich (50–249 pracowników) i 75 dużych (250 i więcej pracowników). Respondentami były osoby odpowiedzialne w firmie za kontakty z urzędami skarbowymi. Badanie przeprowadzono w technice CATI (Computer Assisted Telephone Interview), czyli wywiadu telefonicznego wspomaganego komputerowo.