Kto korzysta z ochrony przedemerytalnej

Z ochrony przed wypowiedzeniem umowy o pracę korzystają pracownicy, którym brakuje nie więcej niż cztery lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeśli okres zatrudnienia umożliwia im uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku. Dla określenia kręgu podmiotów podlegających ochronie przewidzianej art. 39 kodeksu pracy istotne jest wyjaśnienie pojęcia wieku emerytalnego, którym posługuje się cytowany przepis. Pojęcie wieku emerytalnego stanowi ustawową kategorię prawa ubezpieczeń społecznych, co oznacza, iż ustawodawca określa w tym dziale prawa wiek emerytalny, którego granice są uwarunkowane nie tylko kategorią płci, ale również rodzajami zatrudnienia (zob. wyrok Sadu Najwyższego z 28 marca 2002 r., I PKN 141/01, OSNP 2004/5/86). W obowiązującym stanie prawnym ustawowym wiekiem emerytalnym jest wiek uprawniający do przejścia na emeryturę na podstawie przepisów ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 39, poz. 353 z późn. zm.).

Wiek emerytalny wynosi 65 lat dla mężczyzn oraz 60 lat dla kobiet. Ustawa przewiduje również możliwość przejścia na emeryturę przez ubezpieczonych przed osiągnięciem tzw. powszechnego wieku emerytalnego, po spełnieniu warunków wymaganych do nabycia uprawnień emerytalnych określonych wymieniona ustawą. Z możliwości takiej korzystają m.in. pracownicy zatrudnieni w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (m.in. pracownicy górnictwa, hutnictwa, pracownicy kolejowi, żołnierze zawodowi, policjanci).

Niższy od powszechnego wiek emerytalny jest dla wymienionych pracowników normalnym ustawowym wiekiem emerytalnym, co skutkuje tym, że tacy pracownicy w okresie czterech lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego właściwego dla tych kategorii zatrudnienia korzystają ze szczególnej ochrony przewidzianej w art. 39 k.p.

Innymi słowy, przewidziany art. 39 k.p. zakaz wypowiedzenia umowy o pracę obejmuje również pracowników, którym brakuje nie więcej niż cztery lata do osiągnięcia ustawowo obniżonego wieku emerytalnego, jeśli dalszy okres zatrudnienia umożliwia im uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego ustawowego niższego wieku emerytalnego (zob. wyrok SN z 9 marca 2009 r., I PK 180/08, M. P. Pr. Nr 6/2009).