Ogólna zasada dotycząca powstania obowiązku podatkowego w wewnątrz-wspólnotowej dostawie towarów zawarta jest w art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Dla prawidłowego ustalenie momentu powstania obowiązku podatkowego przy wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów konieczne jest właściwe określenie momentu dokonania dostawy towarów. Z chwilą dokonania dostawy rozpoczyna się bieg terminu. Jeżeli przed upływem terminu wskazanego wyżej podatnik dokonujący dostawy wystawił fakturę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury.

Podobna sytuacja ma miejsce, jeżeli przed dokonaniem dostawy otrzymano całość lub część ceny. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury potwierdzającej otrzymanie całości lub części ceny. Stwierdzić należy, iż sama wpłata zaliczki na poczet dostawy wewnątrz-wspólnotowej nie powoduje powstania obowiązku podatkowego. W sytuacji otrzymania części ceny, jeśli nie zostanie to udokumentowane fakturą, obowiązek podatkowy powstaje według zasady ogólnej, tj. 15 dnia miesiąca po miesiącu, w którym dokonana została dostawa.

Ponadto ustawodawca odrębnie uregulował moment powstania obowiązku podatkowego, gdy wewnątrzwspólnotowa dostawa jest związana z przemieszczeniem towarów przez podatnika, o którym mowa w art. 15 ustawy lub na jego rzecz. Dotyczy to towarów należących do przedsiębiorstwa podatnika przemieszczanych z terytorium RP na terytorium innego państwa członkowskiego. Przemieszczenie takie, co do zasady, stanowi wewnątrzwspólnotową dostawę towarów, chyba że wystąpią okoliczności przewidziane w art. 13 ust. 4 ustawy, np. towary są instalowane lub montowane, z próbnym uruchomieniem lub bez niego, przemieszczenie towarów następuje w ramach sprzedaży wysyłkowej z terytorium kraju, towary mają być przedmiotem eksportu towarów przez tego podatnika, pod warunkiem, że podatnik posiada dokument celny potwierdzający rozpoczęcie procedury wywozu na terytorium kraju, na towarach mają zostać wykonane usługi na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, na rzecz tego podatnika, pod warunkiem że towary po wykonaniu tych usług zostaną z powrotem przemieszczone na terytorium kraju. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą ustania tych okoliczności.

KRZYSZTOF TOMASZEWSKI

krzysztof.tomaszewski@infor.pl

OPINIA

Renata Mikulewicz

radca prawny, dział szkoleń Kancelarii BSO Prawo & Podatki Bramorski Szermach Okorowska we Wrocławiu

W wewnątrzwspólnotowym nabyciu towarów obowiązek podatkowy zgodnie z art. 20 ust. 5 ustawy o VAT, podobnie jak przy wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów, powstaje 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towaru będącego przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia. Gdy przed wskazanym wyżej terminem podatnik podatku od wartości dodanej wystawił fakturę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury. Ze względu na powiązanie powstania obowiązku podatkowego z wystawieniem faktury przez podatnika unijnego należy pamiętać, że obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, a nie z chwilą jej otrzymania.