Podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych rozliczający się na zasadach ogólnych według skali (19, 30 i 40 proc.) nie od każdej zarobionej złotówki muszą odprowadzić podatek.

Przysługuje im kwota zmniejszająca podatek, czyli tzw. kwota wolna od podatku, która wynosi rocznie 586,85 zł. Korzystają z niej zarówno podatnicy rozliczający się z umowy o pracę, jak i na przykład podatnicy, którzy uzyskali dochody z tytułu umowy zlecenia. Konstrukcja kwoty wolnej może istotnie wpływać na oszczędności podatkowe w przypadku małżonków korzystających z preferencyjnego sposobu rozliczenia podatku. Polega on na tym, że podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków. Ten sposób obliczenia podatku jest szczególnie korzystny, w przypadku gdy jeden z małżonków nie osiąga żadnych dochodów. W sytuacji gdy jedno z małżonków nie zarobkowało, małżonkowie wykorzystają kwotę wolną od podatku należną małżonkowi nieosiągającemu dochodów.

W takim przypadku wspólne rozliczenie pozwoli na skonsumowanie kwoty wolnej przysługującej niezarabiającemu małżonkowi. Przy wspólnym rozliczeniu małżonkowie sumują swoje dochody, a następnie dzielą przez dwa. Kolejnym krokiem jest obliczenie podatku z uwzględnieniem kwoty wolnej. Podatek mnoży się przez dwa. Mimo że jeden z małżonków nie ma dochodów, to jego kwota zmniejszająca podatek będzie uwzględniona. W konsekwencji wystąpi mniejszy podatek należny.

Kwota wolna od podatku nie występuje przy 19-proc. podatku liniowym. Nie uwzględniają jej zatem podatnicy składający zeznanie na formularzu PIT-36L.

51 dni zostało do rocznego rozliczenia PIT